{"id":4175,"date":"2020-12-15T06:00:00","date_gmt":"2020-12-15T05:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/?p=4175"},"modified":"2020-02-02T20:34:14","modified_gmt":"2020-02-02T19:34:14","slug":"4175","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/2020\/12\/15\/4175\/","title":{"rendered":"Pozna\u0144 – lokalna gwara, smak rogali i muzealne ciekawostki"},"content":{"rendered":"\n

Dzie\u0144 rozpocz\u0119\u0142y\u015bmy od \u015bniadania w naszym hotelu i przejazdu do Poznania.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Tamtejszy dworzec, podobnie jak bydgoski, swym kszta\u0142tem budzi\u0142 skojarzenia u kole\u017canki, tym razem kulinarne, bo uzna\u0142a, \u017ce wygl\u0105da niczym chlebak. Zrozumia\u0142am jej perspektyw\u0119 dopiero wtedy, gdy zobaczy\u0142am nowoczesny budynek niemal w ca\u0142o\u015bci. I chyba paradoksalnie pi\u0119kniejszy by\u0142 dla mnie na pewno starszy budynek tzw. Dworca Letniego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ju\u017c w drodze do hostelu zobaczy\u0142y\u015bmy par\u0119 atrakcji. Ze wzgl\u0119du na moje miejsce pracy zale\u017ca\u0142o mi na zdj\u0119ciu na tle Ronda Kaponiera, ale okaza\u0142o si\u0119, \u017ce nikt nie wpad\u0142 na to, by je podpisa\u0107. Odbi\u0142y\u015bmy w prawo, w ulic\u0119 \u015awi\u0119ty Marcin, jedn\u0105 z wa\u017cniejszych arterii, bo prowadz\u0105cych na Stare Miasto. W tamtej chwili jednak marzy\u0142y\u015bmy o zrzuceniu baga\u017cu, zatem cieszy\u0142y\u015bmy oko tylko pobliskimi atrakcjami. Zapozowa\u0142am z panem Paderewskim przy Akademii Muzycznej jego imienia. Obejrza\u0142y\u015bmy z zewn\u0105trz Zamek Cesarski. Jeszcze bardziej interesuj\u0105cym akcentem dla mnie, tak naprawd\u0119 na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 czytaj\u0105cej o historii najnowszej, by\u0142 pomnik upami\u0119tniaj\u0105cy ofiary czerwca 1956 roku. A \u017ce umieszczono go na Placu im. Adama Mickiewicza, to i nasz wieszcz narodowy mia\u0142 tu sw\u00f3j pomnik. Dalej sz\u0142y\u015bmy przez park, r\u00f3wnie\u017c jego imienia, a t\u0142em tego pi\u0119knego krajobrazu by\u0142a bry\u0142a Teatru Wielkiego \u2013 cudny widok! <3<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Po zaaklimatyzowaniu si\u0119 w hostelu, pow\u0119drowa\u0142y\u015bmy na Stare Miasto. Natrafi\u0142y\u015bmy na naszej trasie chocia\u017cby na Pomnik Pa\u0144stwa Podziemnego. Po drodze podziwia\u0142am szczeg\u00f3lnie budynek, kt\u00f3ry jednoznacznie skojarzy\u0142 mi si\u0119 z gda\u0144skim manieryzmem. Wypatrzy\u0142am te\u017c pomnik Karola Marcinkowskiego i fontann\u0119 nieopodal. Ostatecznie pokr\u0119ci\u0142y\u015bmy si\u0119 w okolicy Ratusza i a\u017c si\u0119 zakr\u0119ci\u0142am, z lekka trac\u0105c orientacj\u0119 \ud83d\ude09 Obejrza\u0142y\u015bmy kamieniczki, bardzo kolorowe, strojne, z ciekawymi malunkami i p\u0142askorze\u017abionymi zdobieniami. Przycupn\u0119\u0142am na skraju Fontanny Marsa, obejrza\u0142am Fontann\u0119 Prozerpiny, a potem podziwia\u0142am bry\u0142\u0119 Ratusza. Kole\u017canka zaci\u0105gn\u0119\u0142a mnie pomi\u0119dzy mniejsze uliczki, na R\u00f3\u017cany Targ,\u00a0 by pokaza\u0107 Studzienk\u0119 Bamberki. Na koniec zajrza\u0142y\u015bmy po pami\u0105tki do punktu informacji turystycznej, a ja lekko sko\u0142owana mnogo\u015bci\u0105 uliczek pomi\u0119dzy kamienicami, poprosi\u0142am o wskazanie drogi do Rogalowego Muzeum.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ma\u0142o brakowa\u0142o, a wymarzonego pokazu rogalowo-kozio\u0142kowego by\u015bmy nie obejrza\u0142y. Warto t\u0119 atrakcj\u0119 zarezerwowa\u0107 wcze\u015bniej, ale uda\u0142o nam si\u0119 dosta\u0107 bez rezerwacji, cho\u0107 nieco rzutem na ta\u015bm\u0119. Dlatego moja towarzyszka zaj\u0119\u0142a miejsce z ty\u0142u, mi sugeruj\u0105c siedzenie z przodu z dzie\u0107mi, cho\u0107 \u015bmia\u0142o by\u015bmy zmie\u015bci\u0142y si\u0119 obie i nikomu przy tym nie zas\u0142ania\u0142y. Uzna\u0142a jednak, \u017ce z nas dw\u00f3ch to ja by\u0142am niczym dziecko ci\u0105gn\u0105ce mam\u0119 do atrakcji, wi\u0119c zasiad\u0142y\u015bmy wedle jej \u017cyczenia \ud83d\ude09 I przyznaj\u0119, cieszy\u0142am si\u0119 jak dziecko, ale panowie prowadz\u0105cy pokaz mieli tak niesamowit\u0105 charyzm\u0119 i poczucie humoru, \u017ce obie bawi\u0142y\u015bmy si\u0119 lepiej, ni\u017c gdyby kto\u015b nas zabra\u0142 na kabaret. Na pocz\u0105tek pierwszy z prowadz\u0105cych zaznajomi\u0142 nas z lokaln\u0105 gwar\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Myce to by\u0142y czapki, kt\u00f3re rozda\u0142 na pocz\u0105tku ch\u0119tnym do pomocy dzieciom. Tytka to papierowa torebka. Bryle czyli okulary stanowi\u0105 poj\u0119cie na pewno znane r\u00f3wnie\u017c poza Wielkopolsk\u0105. Na nasze kopytka m\u00f3wi\u0105 tam szag\u00f3wki, a jak wie chyba ka\u017cdy Polak, u nich ziemniaki, zwane te\u017c kartoflami, to po prostu pyry. Chechy to dla poznaniaka zaro\u015bla. Najciekawsze jest powszechnie u\u017cywane \u201etej\u201d, gdy\u017c tak naprawd\u0119 nikt nie wie, co ono znaczy.<\/p>\n\n\n\n

Przeszli\u015bmy te\u017c przez s\u0142ownik smako\u0142yk\u00f3w \ud83d\ude42 Szneka z glancem to nasza dro\u017cd\u017c\u00f3wka z lukrem, cho\u0107 podobno Kaszubom ichnie okre\u015blenie te\u017c nie jest obce.  Aprykozy to brzoskwinie lub morele. Najfajniejsze wyda\u0142y mi si\u0119 \u201e\u015bwi\u0119tojanki\u201d, kt\u00f3re tak naprawd\u0119 jednym s\u0142owem okre\u015blaj\u0105 czerwone porzeczki najbardziej dojrza\u0142e w noc \u015bwi\u0119toja\u0144sk\u0105 \ud83d\ude09<\/p>\n\n\n\n

Przysz\u0142a\ni pora na cz\u0119\u015bci cia\u0142a. Powszechnie znana jest mak\u00f3wka, nieco mniej kluka czyli\nnos oraz kielochy \u2013 z\u0119by. St\u0105d kielczy\u0107 si\u0119 oznacza \u015bmia\u0107 si\u0119 \ud83d\ude42 Po syc\u0105cych\nrogalach \u015bwi\u0119tomarci\u0144skich na pewno uro\u015bnie nam ka\u0142dun czyli brzuch, a gdy\nosi\u0105gnie bardzo du\u017ce rozmiary, zyska przy tym miano \u201ekorbol\u201d. Nie zaskoczy\u0142y\nmnie za to pozna\u0144skie okre\u015blenia na nogi i stopy \u2013 giry i syry \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n

Wiaruchna to ludziska czyli ca\u0142a grupa ludzi, ale ka\u017cda p\u0142e\u0107 ma te\u017c swoje okre\u015blenie. Mela to kobieta, za\u015b m\u0119\u017cczyzna to szczun \u2013 \u201euroczo\u201d \ud83d\ude09 S\u0105 jeszcze dzieci czyli gzuby. Jako dziecko s\u0142ysza\u0142am czasem i ja, \u017ce jestem rojber czyli urwis, ale w Wielkopolsce i starsze urwisy maj\u0105 swoje okre\u015blenie \u2013 to ejbry, a gdy osi\u0105gn\u0105 wiek dojrza\u0142y, ale urwisowato\u015b\u0107 im nie przejdzie, to s\u0105 i penery.<\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119cej ciekawych okre\u015ble\u0144, ju\u017c po urlopie, znalaz\u0142am tutaj<\/a><\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Prowadz\u0105cy po\u0107wiczy\u0142 z nami r\u00f3wnie\u017c za\u015bpiew wielkopolski, bazuj\u0105c na pozornie zwyk\u0142ym \u201edzie\u0144 dobry\u201d. Poznali\u015bmy tak\u017ce histori\u0119 budynku, w kt\u00f3rym w\u0142a\u015bnie si\u0119 znajdowali\u015bmy. Liczy\u0142 sobie 550 lat jako jeden z najstarszych w okolicy. Renesansowy strop zosta\u0142 odkryty przez przypadek, zachowa\u0142y si\u0119 oryginalne kolory, bo by\u0142y ods\u0142oni\u0119te dopiero niedawno, wcze\u015bniej tynk chroni\u0142 je chocia\u017cby przed blakni\u0119ciem od promieni s\u0142onecznych. Za naszymi plecami by\u0142a ceglana, licz\u0105ca sobie 650 lat, \u015bciana. To pono\u0107 jedna z pierwszych murowanych \u015bcian w Poznaniu. Otwory widoczne do dzi\u015b, dawniej mie\u015bci\u0142y belki (maculce) do rusztowania. Pod\u0142oga by\u0142a najm\u0142odsza, ledwie pi\u0119cioletnia, bo stanowi\u0142a rekonstrukcj\u0119 orygina\u0142u \ud83d\ude09 Chyba w \u017cadnym miejscu podczas tej wycieczki tak pilnie nie notowa\u0142am wszystkiego, co si\u0119 da\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Wreszcie przeszli\u015bmy do pokazu wyrobu rogali \u015bwietomarci\u0144skich z drugim z prowadz\u0105cych. Na pocz\u0105tek poznali\u015bmy sam\u0105 genez\u0119 nazwy. \u015awi\u0119ty Marcin by\u0142 rzymskim \u017co\u0142nierzem. Przedstawiano go na koniu w towarzystwie \u017cebraka. Obci\u0105\u0142 on mieczem swoj\u0105 peleryn\u0119, by biedak m\u00f3g\u0142 si\u0119 przyodzia\u0107. P\u00f3\u017aniej w tym samym p\u0142aszczu przy\u015bni\u0142 mu si\u0119 sam Jezus. Po tej wizji \u015bwi\u0119ty Marcin postanowi\u0142 opu\u015bci\u0107 wojsko i pomaga\u0107 ludziom. O tej historii us\u0142ysza\u0142 lokalny cukiernik. My\u015bla\u0142 nad ni\u0105 tyle, \u017ce zasn\u0105\u0142 i przy\u015bni\u0142 mu si\u0119 \u015bwi\u0119ty Marcin z koniem \u201egamoniem\u201d (s\u0142owa opowiadacza), kt\u00f3ry zgubi\u0142 podkow\u0119. Na ten kszta\u0142t cukiernik upiek\u0142 swoje ciasto i by\u0142 rogal, kszta\u0142t znany nam do dzi\u015b. Cukiernik rozda\u0142 je potem, ale nie wszystkim \u2013 biedni dostawali, a bogaci p\u0142acili za \u00f3w smako\u0142yk.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Tymczasem w trakcie pokazu kolejne dzieciaki pomaga\u0142y w wyrabianiu, wa\u0142kowaniu ciasta, krojeniu go szabl\u0105 (by\u0142 efekt wow!) na charakterystyczne tr\u00f3jk\u0105ty. Ciasto ros\u0142o dzi\u0119ki dro\u017cd\u017com, co zajmuje nieco czasu, wi\u0119c cz\u0119\u015b\u0107 pokazu przeprowadzono na takim ju\u017c wyro\u015bni\u0119tym. Poci\u0119te ciasto wype\u0142niono mas\u0105, kt\u00f3rej baz\u0105 by\u0142 bia\u0142y mak. Zwijanie zostawiono najmniejszemu z ch\u0142opc\u00f3w, kt\u00f3ry by\u0142 bardzo pocieszny, gdy pr\u00f3bowa\u0142 nacina\u0107 r\u0105czk\u0105 drewnianego no\u017cyka zamiast \u201eostrzem\u201d. Pan mia\u0142 jednak niesamowite podej\u015bcie do dzieci. Polukrowa\u0142 na koniec rogala i posypa\u0142 orzechami. Drugi z prowadz\u0105cych rozda\u0142 ka\u017cdemu kawa\u0142ek na spr\u00f3bowanie. Dostali\u015bmy te\u017c dyplomy \u015bwiadcz\u0105ce o nabyciu umiej\u0119tno\u015bci wyrabiania tego przysmaku. Pokazowy rogal mia\u0142 zgodnie z wytycznymi mie\u015bci\u0107 si\u0119 w wadze z zakresu 150-250 gram\u00f3w i zgadywali\u015bmy, ile mo\u017ce mie\u0107 dok\u0142adnie. Tu nawet moja towarzyszka w\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 do zabawy. Rogal mia\u0142 245 g i niestety kole\u017canka by\u0142a wi\u0119ksz\u0105 pesymistk\u0105 w tej kwestii. Dodatkow\u0105 atrakcj\u0119 tego jednego pokazu dziennie stanowi\u0142o ogl\u0105danie z okien Rogalowego Muzeum s\u0142ynnych Kozio\u0142k\u00f3w Pozna\u0144skich z hejna\u0142em w tle. Nie powiem, jest to ciekawe na raz, trwa kilka minut i gromadzi t\u0142umy gapi\u00f3w na rynku, ale jak dla mnie, ten jeden raz wystarczy \ud83d\ude09<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Po wyj\u015bciu skierowa\u0142y\u015bmy swe kroki do ko\u015bcio\u0142a \u015awi\u0119tego Stanis\u0142awa. Momentalnie skojarzy\u0142am t\u0119 \u015bwi\u0105tyni\u0119 z barokiem, bo na jej widok przed oczyma stan\u0105\u0142 mi ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015awi\u0119tego Ignacego Loyoli w Gda\u0144sku (jeden z dw\u00f3ch przedstawicieli tego stylu obok Kaplicy Kr\u00f3lewskiej). O ile jednak przypad\u0142a mi do gustu zdobna fasada pozna\u0144skiej fary, o tyle wn\u0119trze wyda\u0142o mi si\u0119 do\u015b\u0107 ci\u0119\u017ckie i mroczne, szczeg\u00f3lnie za spraw\u0105 w\u0105sko rozmieszczonych masywnych, bordowych kolumn. Niew\u0105tpliwie atrakcyjno\u015bci wn\u0119trzu dodawa\u0142y malowane i p\u0142askorze\u017abione sklepienia. Dodatkowo w odwiedzanych przez nas ko\u015bcio\u0142ach doszukiwa\u0142am si\u0119 stacji drogi krzy\u017cowej przedstawiaj\u0105cej Weronik\u0119, bo inna jej imienniczka by\u0142a moj\u0105 patronk\u0105 od bierzmowania.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Po wyj\u015bciu z ko\u015bcio\u0142a skierowa\u0142y\u015bmy si\u0119 w stron\u0119 Fontanny Apolla, chyba mojej ulubionej z okolic rynku. Natrafi\u0142y\u015bmy te\u017c na miejsce, gdzie wyr\u00f3\u017cniono w kostce przebieg mur\u00f3w miejskich (z okresu od XIII wieku do drugiego rozbioru).<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Kolejnym etapem naszej pozna\u0144skiej wyprawy by\u0142o Muzeum Narodowe. W jego okolicy sta\u0142 budynek, kt\u00f3ry mia\u0142 awangardowy kszta\u0142t i kojarzy\u0142 si\u0119 ze ska\u0142\u0105 rodem z \u201eKr\u00f3la Lwa”, na kt\u00f3rej Simba zosta\u0142 zaprezentowany zwierz\u0119cej spo\u0142eczno\u015bci. A samo muzeum powsta\u0142o jako Muzeum Cesarza Fryderyka III, p\u00f3\u017aniej staj\u0105c si\u0119 Muzeum Wielkopolskim, a ostatecznie Muzeum Narodowym. W \u015brodku zainteresowa\u0142a nas wystawa czasowa \u201eChoroba jako \u017ar\u00f3d\u0142o sztuki”. Tytu\u0142 by\u0142 intryguj\u0105cy sam w sobie, nie tylko dla mnie jako biologa. Prezentowa\u0142 sztuk\u0119 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105, wi\u0119c nie wszystko mnie interesowa\u0142o, ale nawi\u0105zywa\u0142 do ludzkiego cia\u0142a i jak choroba mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na cz\u0142owieka i jego odbi\u00f3r przez otoczenie. Najbardziej zainteresowa\u0142y mnie obrazy ze szkieletami oraz mocno powi\u0119kszone zdj\u0119cie sieci naczy\u0144 krwiono\u015bnych, prawdopodobnie z oka.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Wystaw\u0119 sta\u0142\u0105 zwiedza\u0142y\u015bmy d\u0142u\u017cej, cho\u0107 kole\u017canka ju\u017c by\u0142a tam wcze\u015bniej i zdecydowanie to ode mnie zale\u017ca\u0142o tempo tej wizyty. Za to ona wiedzia\u0142a ju\u017c, co interesuje j\u0105 najbardziej i jakie znajdzie smaczki. Nie odm\u00f3wi\u0142a sobie zdj\u0119cia z wizerunkiem Stanis\u0142awa Augusta Poniatowskiego, ja za\u015b ucieszy\u0142am si\u0119 na widok gda\u0144skiego krajobrazu z \u017burawiem \ud83d\ude09 Do obejrzenia by\u0142a sztuka polska (wsp\u00f3\u0142czesna sztuka jak zawsze wzbudzi\u0142a moje najmniejsze zainteresowanie) oraz europejska z podzia\u0142em na kraje (znalaz\u0142y si\u0119 tu m.in. Hiszpania, Niemcy czy W\u0142ochy). Niew\u0105tpliwie z du\u017c\u0105 ciekawo\u015bci\u0105 odwiedzi\u0142am cz\u0119\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119con\u0105 sztuce staro\u017cytnej. Szczeg\u00f3lnie Egipt jest tematem mniej eksponowanym w muzeach i tutaj skupi\u0142am si\u0119 bardziej ni\u017c na powszechniej wspominanych Grecji czy Rzymie. Kole\u017canka zainteresowa\u0142a si\u0119 lustrem, dzi\u0119ki kt\u00f3remu mo\u017cna by\u0142o sobie wyobrazi\u0107, jak wygl\u0105da\u0142by nasz portret trumienny, a pozostaj\u0105c ju\u017c w temacie, zobaczy\u0142am znany mi z warszawskiego muzeum POLIN \u201eTaniec \u015bmierci\u201d. Ponownie da\u0142am si\u0119 te\u017c zaintrygowa\u0107 rze\u017abie \u015bredniowiecznej, co jest niema\u0142ym paradoksem, bo przed kursem<\/a><\/strong> epoka \u015bredniowiecza interesowa\u0142a mnie najmniej ze wszystkich.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Po odwiedzeniu dw\u00f3ch muze\u00f3w stwierdzi\u0142y\u015bmy, \u017ce czas si\u0119 posili\u0107. Znalaz\u0142y\u015bmy pizzeri\u0119 przy ulicy Nowowiejskiego i przyznam, \u017ce to by\u0142a chyba najciekawsza pizza, jak\u0105 w \u017cyciu zjad\u0142am \u2013 z kurczakiem, brzoskwiniami i pestkami dyni. Wydawa\u0142a si\u0119 ogromna, ale dzi\u0119ki temu, \u017ce mia\u0142a cienkie ciasto, a kawa\u0142ki brzoskwi\u0144 sprawia\u0142y, \u017ce nie by\u0142a sucha, bez problemu poch\u0142on\u0119\u0142am ca\u0142\u0105 swoj\u0105 porcj\u0119. Po obfitym obiedzie mia\u0142y\u015bmy si\u0142\u0119 na zwiedzanie, tym razem teren\u00f3w zielonych. Kieruj\u0105c si\u0119 na Cytadel\u0119, min\u0119\u0142y\u015bmy po drodze dwa ko\u015bcio\u0142y \u2013 \u015aw. J\u00f3zefa w randze bazyliki mniejszej oraz \u015aw. Wojciecha. W pobli\u017cu umiejscowiono kamie\u0144 upami\u0119tniaj\u0105cy wa\u017cne postacie dla rozwoju lokalnej turystyki, ufundowany przez PTTK. Jako przewodnik PTTK ucieszy\u0142am si\u0119 na ten widok i obejrza\u0142am g\u0142az z ka\u017cdej strony. Kawa\u0142ek dalej mie\u015bci\u0142 si\u0119 jeszcze Cmentarz Zas\u0142u\u017conych Wielkopolan. Ciekaw\u0105 form\u0119 mia\u0142 r\u00f3wnie\u017c zlokalizowany ju\u017c za skrzy\u017cowaniem Pomnik Armii Pozna\u0144.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

A my pod wiaduktem skierowa\u0142y\u015bmy si\u0119 na p\u00f3\u0142noc. Miejsce by\u0142o intryguj\u0105ce z dw\u00f3ch powod\u00f3w. Wypatrzy\u0142am tam najd\u0142u\u017csze znane mi graffiti, przedstawiaj\u0105ce dziewczynk\u0119 i wpatrzonego w ni\u0105 jamnika, kt\u00f3re to przedstawienie zaj\u0119\u0142o wi\u0119kszo\u015b\u0107 d\u0142ugo\u015bci \u015bciany tunelu. Gdy za\u015b opuszcza\u0142y\u015bmy tunel i kole\u017canka obr\u00f3ci\u0142a si\u0119 w moj\u0105 stron\u0119, akurat nad moj\u0105 g\u0142ow\u0105 przejecha\u0142 poci\u0105g. Ekscytowa\u0142am si\u0119 t\u0105 sytuacj\u0119 r\u00f3wnie mocno jak ona i troch\u0119 \u017ca\u0142uj\u0119, \u017ce nie mog\u0142am jednocze\u015bnie widzie\u0107 tego jej oczami.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Na obszarze Cytadeli znajdowa\u0142o si\u0119 mi\u0119dzy innymi Muzeum Armii Pozna\u0144, ale my wola\u0142y\u015bmy przej\u015b\u0107 si\u0119 na \u015bwie\u017cym powietrzu. Tak naprawd\u0119 skupi\u0142y\u015bmy si\u0119 na kilku po\u0142o\u017conych obok siebie cmentarzach, najwi\u0119cej czasu sp\u0119dzaj\u0105c na Cmentarzu Wojennym Wsp\u00f3lnoty Brytyjskiej. Dzieli\u0142 si\u0119 pozornie na dwie cz\u0119\u015bci, po jednej stronie mieszcz\u0105c nagrobki poleg\u0142ych podczas pierwszej wojny \u015bwiatowej, po przeciwnej \u2013 podczas drugiej wojny \u015bwiatowej. Dopatrzy\u0142y\u015bmy si\u0119 jednak po\u015br\u00f3d tych pierwszych tak\u017ce os\u00f3b poleg\u0142ych w latach czterdziestych. Nie wszyscy byli wymienieni z nazwiska, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 ofiar wojny jednak nie zosta\u0142a pochowana anonimowo. Na p\u0142ytach widnia\u0142y informacje tak\u017ce o randze wojskowej, pe\u0142nieniu roli lekarza, nazwie jednostki wojskowej, do kt\u00f3rej nale\u017celi \u017co\u0142nierze itp. Tu\u017c obok mie\u015bci\u0142y si\u0119 kwatery Polak\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie wielkopolan, poleg\u0142ych w r\u00f3\u017cnych okoliczno\u015bciach, np. w obozach karnych, wi\u0119zieniach i podczas walk. Dalej umieszczono do\u015b\u0107 rozleg\u0142y cmentarz radziecki. Na koniec natkn\u0119\u0142y\u015bmy si\u0119 na groby polskie, g\u0142\u00f3wnie z pierwszej po\u0142owy XX wieku, ale z datami \u015bmierci niesugeruj\u0105cymi zwi\u0105zk\u00f3w z jakimikolwiek dzia\u0142aniami wojennymi. Min\u0119\u0142y\u015bmy te\u017c pomniki po\u015bwi\u0119cone piechocie oraz lotnikom. Odbijaj\u0105c nieco na p\u00f3\u0142noc dopatrzy\u0142y\u015bmy si\u0119 prawdopodobnie pozosta\u0142o\u015bci dawnego fortu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ruszy\u0142y\u015bmy w stron\u0119 Parku So\u0142ackiego, ale niestety tam nie dotar\u0142y\u015bmy. Gdy znalaz\u0142y\u015bmy si\u0119 w Parku Adama Wodziczki, z\u0142apa\u0142 nas ulewny deszcz. Sk\u0142oni\u0142 nas do schowania si\u0119 pod wiaduktem, z\u0142o\u017conym tak naprawd\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci, po kt\u00f3rych bieg\u0142y tory, przedzielonych kratk\u0105, kt\u00f3ra przepuszcza\u0142a strugi deszczu. Podobnie jak kilka innych os\u00f3b przebywaj\u0105cych akurat w parku, ustawi\u0142y\u015bmy si\u0119 przy filarze wiaduktu z tej strony, z kt\u00f3rej opady doskwiera\u0142y najmniej. Z jednej strony w oddali by\u0142o s\u0142ycha\u0107 burz\u0119 (na szcz\u0119\u015bcie dla nas potem przesz\u0142a bokiem), co zaburza\u0142o (c\u00f3\u017c za gra s\u0142\u00f3w!) poczucie bezpiecze\u0144stwa, z drugiej chichra\u0142y\u015bmy si\u0119, wo\u0142aj\u0105c co chwil\u0119:<\/p>\n\n\n\n

– Jad\u0105 nade mn\u0105 poci\u0105gi!!! \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Gdy deszcz ciut spasowa\u0142, roz\u0142o\u017cy\u0142y\u015bmy parasol i podrepta\u0142y\u015bmy r\u00f3wnym tempem na najbli\u017cszy przystanek tramwajowy. Okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce bilet\u00f3w nie kupimy u motorniczego, a najbli\u017cszy automat znajduje si\u0119 dwa przystanki dalej czyli dok\u0142adnie tam, gdzie zamierza\u0142y\u015bmy wysiada\u0107. Unikn\u0119\u0142y\u015bmy najwi\u0119kszej ulewy, siedz\u0105c pod wiat\u0105 przystanku, ale w pewnym momencie uzna\u0142y\u015bmy, \u017ce lepiej nie b\u0119dzie, a zamiast by\u0107 mokre na przystanku, mo\u017cemy zmokn\u0105\u0107 i lada moment osuszy\u0107 si\u0119 w hostelu. Po drodze kierowcy ochlapywali nasze stopy, a woda by\u0142a niezwykle ciep\u0142a i paradoksalnie, gdyby nie fakt, \u017ce zamierza\u0142am ubra\u0107 te sanda\u0142y nazajutrz, ca\u0142kiem by mnie ta sytuacja bawi\u0142a i chyba jedyny raz w \u017cyciu nie by\u0142am jaka\u015b z\u0142a za to ochlapanie. P\u00f3\u017aniej po prostu wspomaga\u0142am si\u0119 suszark\u0105, by kolejnego dnia ubra\u0107 jednak pakiet sukienka + sanda\u0142y \ud83d\ude42 Tymczasem na naszej trasie znalaz\u0142y si\u0119 Je\u017cyce, cho\u0107 ledwie musn\u0119\u0142y\u015bmy tego secesyjnego klimatu. Z drugiej strony ulicy Roosevelta podziwia\u0142y\u015bmy kamienic\u0119 numer 5, w kt\u00f3rej zamieszkiwali ksi\u0105\u017ckowi Borejkowie ze wspominanej ju\u017c \u201eJe\u017cycjady\u201d. A po powrocie zaserwowa\u0142y\u015bmy sobie solidn\u0105 porcj\u0119 ciep\u0142ej herbaty \ud83d\ude09 I uzna\u0142y\u015bmy, \u017ce na spokojny spacer po Je\u017cycach, z kt\u00f3rych musia\u0142y\u015bmy zrezygnowa\u0107 pierwszego pozna\u0144skiego dnia, przyjdzie czas nazajutrz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dzie\u0144 rozpocz\u0119\u0142y\u015bmy od \u015bniadania w naszym hotelu i przejazdu do Poznania. Tamtejszy dworzec, podobnie jak bydgoski, swym kszta\u0142tem budzi\u0142 skojarzenia u kole\u017canki, tym razem kulinarne, bo uzna\u0142a, \u017ce wygl\u0105da niczymCzytaj dalejPozna\u0144 – lokalna gwara, smak rogali i muzealne ciekawostki<\/span><\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-4175","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-miasta-wojewodzkie"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/sabyF6-4175","jetpack-related-posts":[{"id":18051,"url":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/2024\/11\/19\/bialystok-1\/","url_meta":{"origin":4175,"position":0},"title":"Bia\u0142ystok #1","author":"Palcem po mapie, stop\u0105 po ziemi","date":"19 listopada 2024","format":false,"excerpt":"Z Osowca mia\u0142am opcj\u0119 wyboru spo\u015br\u00f3d dw\u00f3ch poci\u0105g\u00f3w regionalnych, je\u015bli nie chcia\u0142am jecha\u0107 dalekobie\u017cnym. Pocz\u0105tkowo planowa\u0142am przejazd tym popo\u0142udniowym, ale \u017ce zd\u0105\u017cy\u0142am zobaczy\u0107 wszystko, co mnie interesowa\u0142o i by\u0142o w zasi\u0119gu piechura, uzna\u0142am, \u017ce lepiej zebra\u0107 si\u0119 rano i mie\u0107 wi\u0119cej czasu w stolicy Podlasia - Bia\u0142ymstoku. Musia\u0142am co prawda\u2026","rel":"","context":"W \u201eMiasta wojew\u00f3dzkie"","block_context":{"text":"Miasta wojew\u00f3dzkie","link":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/category\/miasta-wojewodzkie\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Bialystok-1.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Bialystok-1.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Bialystok-1.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Bialystok-1.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Bialystok-1.jpg?resize=1050%2C600&ssl=1 3x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/Bialystok-1.jpg?resize=1400%2C800&ssl=1 4x"},"classes":[]},{"id":15651,"url":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/2023\/03\/28\/wrzeszcz-gorny-3-listopadowe-klimaty\/","url_meta":{"origin":4175,"position":1},"title":"Wrzeszcz G\u00f3rny #3 Listopadowe klimaty","author":"Palcem po mapie, stop\u0105 po ziemi","date":"28 marca 2023","format":false,"excerpt":"Trzeci spacer po Wrzeszczu G\u00f3rnym rozpocz\u0119\u0142am od podjechania autobusem na przystanek Galeria Ba\u0142tycka przylegaj\u0105cy do terenu Garnizonu. W\u0119dr\u00f3wk\u0119 postanowi\u0142am rozpocz\u0105\u0107 od alei \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych. Spacerowa\u0142am wzd\u0142u\u017c ceglanej zabudowy, z czego jeden z budynk\u00f3w nale\u017ca\u0142 do wojska. By\u0142 to Zesp\u00f3\u0142 Koszar I i II pu\u0142ku Huzar\u00f3w. Jednocze\u015bnie naprzeciw, na wje\u017adzie w\u2026","rel":"","context":"W \u201eGda\u0144sk 2020"","block_context":{"text":"Gda\u0144sk 2020","link":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/category\/gdansk-2020\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/20201129_100932.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/20201129_100932.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/20201129_100932.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/20201129_100932.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":6392,"url":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/2021\/05\/11\/aniolki-dzielnica-medyczna-ale-czy-tylko-2\/","url_meta":{"origin":4175,"position":2},"title":"Anio\u0142ki – dzielnica medyczna, ale czy tylko? #2","author":"Palcem po mapie, stop\u0105 po ziemi","date":"11 maja 2021","format":false,"excerpt":"Drug\u0105 wycieczk\u0119 po Anio\u0142kach odby\u0142am w pojedynk\u0119. Podjecha\u0142am autobusem z pracy tak, \u017ceby rozpocz\u0105\u0107 mniej wi\u0119cej w miejscu zako\u0144czenia poprzedniej wycieczki. W ten spos\u00f3b pokona\u0142am przez Suchanino tras\u0119 do ulicy Smoluchowskiego. W\u0119drowa\u0142am wzd\u0142u\u017c ogr\u00f3dk\u00f3w dzia\u0142kowych, gdzie chodnik szeroko\u015bci jednej kostki by\u0142 dodatkowo zw\u0119\u017cony ekspansyjn\u0105 ro\u015blinno\u015bci\u0105. Przesz\u0142am zatem na drug\u0105 stron\u0119\u2026","rel":"","context":"W \u201eGda\u0144sk 2020"","block_context":{"text":"Gda\u0144sk 2020","link":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/category\/gdansk-2020\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/20200526_135424.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/20200526_135424.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/20200526_135424.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/20200526_135424.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":8895,"url":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/2021\/11\/09\/oliwa-co-wiedza-listonosze\/","url_meta":{"origin":4175,"position":3},"title":"Oliwa – co wiedz\u0105 listonosze?","author":"Palcem po mapie, stop\u0105 po ziemi","date":"9 listopada 2021","format":false,"excerpt":"Trzeci\u0105, ostatni\u0105 wypraw\u0119 po Oliwie, odbywa\u0142am ju\u017c w pojedynk\u0119. Rozpocz\u0119\u0142am w znanym ju\u017c sobie miejscu \u2013 przy stacji SKM Gda\u0144sk \u017babianka AWFiS. Skierowa\u0142am si\u0119 stamt\u0105d na Grunwaldzk\u0105, ale przesz\u0142am na drug\u0105 stron\u0119 mniej wi\u0119cej na wysoko\u015bci ulicy G\u00f3rskiego. To w\u0142a\u015bnie teren Akademii Wychowania Fizycznego i Sportu jako pierwszy trafi\u0142 na\u2026","rel":"","context":"W \u201eGda\u0144sk 2020"","block_context":{"text":"Gda\u0144sk 2020","link":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/category\/gdansk-2020\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/20200707_091042.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/20200707_091042.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/20200707_091042.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/20200707_091042.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":15742,"url":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/2023\/04\/04\/wrzeszcz-gorny-4-architektoniczne-perelki-okolic-jaskowej-doliny\/","url_meta":{"origin":4175,"position":4},"title":"Wrzeszcz G\u00f3rny #4 Architektoniczne pere\u0142ki okolic Ja\u015bkowej Doliny","author":"Palcem po mapie, stop\u0105 po ziemi","date":"4 kwietnia 2023","format":false,"excerpt":"Ostatni spacer po Wrzeszczu G\u00f3rnym rozpocz\u0119\u0142am od ulicy Migowskiej, startuj\u0105c od strony dzielnicy Piecki-Migowo. Znajdowa\u0142y si\u0119 tam wy\u0142\u0105cznie domy jednorodzinne. Jeden z nich mia\u0142 p\u0142askorze\u017abion\u0105 ozdob\u0119, kt\u00f3ra przyku\u0142a m\u00f3j wzrok. Anio\u0142 by\u0142 w tym miejscu ciekawostk\u0105, ale nie mniej interesuj\u0105cy okaza\u0142 si\u0119 tak\u017ce uk\u0142ad jego cia\u0142a. Musia\u0142am si\u0119 chwil\u0119 przyjrze\u0107\u2026","rel":"","context":"W \u201eGda\u0144sk 2020"","block_context":{"text":"Gda\u0144sk 2020","link":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/category\/gdansk-2020\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/20201206_135349.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/20201206_135349.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/20201206_135349.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/20201206_135349.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":20160,"url":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/2025\/05\/13\/gorzow-wielkopolski-odwiedzam-kolejna-z-wojewodzkich-stolic\/","url_meta":{"origin":4175,"position":5},"title":"Gorz\u00f3w Wielkopolski – odwiedzam kolejn\u0105 z wojew\u00f3dzkich stolic","author":"Palcem po mapie, stop\u0105 po ziemi","date":"13 maja 2025","format":false,"excerpt":"Niespe\u0142na miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej wybrali\u015bmy si\u0119 na zwiedzanie kolejnego z park\u00f3w narodowych. Uj\u015bcie Warty, bo o nim mowa, pozostaje p\u00f3ki co najm\u0142odszym z 23 polskich park\u00f3w narodowych i jako jedyny zosta\u0142 za\u0142o\u017cony w XXI wieku. Z racji tego, \u017ce punkty warte odwiedzenia na terenie Parku znajdowa\u0142y si\u0119 w pewnych odleg\u0142o\u015bciach od\u2026","rel":"","context":"W \u201eMiasta wojew\u00f3dzkie"","block_context":{"text":"Miasta wojew\u00f3dzkie","link":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/category\/miasta-wojewodzkie\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Gorzow-1-1.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Gorzow-1-1.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Gorzow-1-1.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Gorzow-1-1.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Gorzow-1-1.jpg?resize=1050%2C600&ssl=1 3x, https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Gorzow-1-1.jpg?resize=1400%2C800&ssl=1 4x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4175","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4175"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4175\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4718,"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4175\/revisions\/4718"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4175"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4175"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4175"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}