![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-19.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\nZegar na dworcowej wie\u017cy pokazywa\u0142 kwadrans przed\njedenast\u0105. Historia kolei l\u0119borskiej si\u0119ga\u0142a roku 1856, kiedy to powsta\u0142a linia\n\u0142\u0105cz\u0105ca miasto z Gda\u0144skiem, ale tory w kierunku S\u0142upska doprowadzono w 1870\nroku. Po\u0142\u0105czenie z tymi dwoma miastami umo\u017cliwi\u0142o rozw\u00f3j handlu i przemys\u0142u.\nNiestety, na kartach historii zapisa\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c niechlubne fakty, jak\nchocia\u017cby podczas II wojny \u015bwiatowej wyw\u00f3z skazanych na \u015bmier\u0107 tzw. szkolnym\npoci\u0105giem do Wejherowa (Pia\u015bnicy). Opinii publicznej nie przekona\u0142a informacja,\njakoby rzekomo transport dotyczy\u0142 tylko pacjent\u00f3w lokalnego zak\u0142adu\npsychiatrycznego, cho\u0107 ich r\u00f3wnie\u017c przewo\u017cono, a rodziny nie zna\u0142y losu swoich\nkrewnych.<\/p>\n\n\n\n
Tego dnia ceglany dworzec wygl\u0105da\u0142 bardzo reprezentacyjnie po niedawnym remoncie. Wewn\u0105trz pr\u00f3cz kas biletowych odnalaz\u0142am restauracj\u0119 i Stacj\u0119 Kultura, instytucj\u0119 powi\u0105zan\u0105 z L\u0119borskim Centrum Kultury Fregata<\/em>. W przyleg\u0142ym budynku swoje siedziby mia\u0142y: jeden z przewo\u017anik\u00f3w na trasie L\u0119bork \u2013 \u0141eba, jak r\u00f3wnie\u017c Stra\u017c Miejska, kt\u00f3ra w L\u0119borku istnia\u0142a od 1992 roku, cho\u0107 pocz\u0105tkowo stacjonowa\u0142a w okolicy ratusza. Wesz\u0142am r\u00f3wnie\u017c do pobliskiego sklepiku, chc\u0105c si\u0119 przywita\u0107 z w\u0142a\u015bcicielk\u0105, znajom\u0105 mojej mamy, ale jej nie zasta\u0142am.<\/p>\n\n\n\n W zwi\u0105zku z tym ruszy\u0142am dalej Dworcow\u0105, dzi\u0119ki czemu znalaz\u0142am sklep meblowy. Nast\u0119pnie wesz\u0142am w Warszawsk\u0105. Wypatrzy\u0142am tam pizzeri\u0119, salon urody, gabinety stomatologiczny i ginekologiczny oraz warsztat samochodowy. Chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej zacz\u0119\u0142am fotografowa\u0107 rozci\u0105gaj\u0105cy si\u0119 po lewej ci\u0105g budynk\u00f3w zajmowanych przez tzw. Rolniczak czyli Zesp\u00f3\u0142 Szk\u00f3\u0142 Gospodarki \u017bywno\u015bciowej i Agrobiznesu. Szko\u0142a rolnicza istnia\u0142a tu od 1946 roku, cho\u0107 pod r\u00f3\u017cnymi nazwami. Gmach technikum ju\u017c z daleka przyci\u0105ga\u0142 wzrok swoj\u0105 \u017c\u00f3\u0142to-zielon\u0105 barw\u0105. Przez moment nie mog\u0142am jednak oderwa\u0107 oczu od sporych gabaryt\u00f3w mewy. Usiad\u0142a na murku nieopodal wiaty przystanku autobusowego, swoj\u0105 drog\u0105 ciekawego kszta\u0142tu.<\/p>\n\n\n\n Tu\u017c za skrzy\u017cowaniem z Grunwaldzk\u0105 przesz\u0142am na drug\u0105 stron\u0119 drogi, a moj\u0105 uwag\u0119 przyku\u0142y dwie r\u00f3\u017cne balustrady balkon\u00f3w na \u015bcianie bloku znajduj\u0105cego si\u0119 kawa\u0142ek dalej. Tutejsza zabudowa pochodzi\u0142a z lat 1959-1965 i zastanowi\u0142o mnie, czy zabieg by\u0142 celowy, czy mo\u017ce w\u0142a\u015bciciele mieszkania dokonali zmian w p\u00f3\u017aniejszym czasie.<\/p>\n\n\n\n Pomi\u0119dzy blokami przesz\u0142am ku ulicy 10 Marca. Podczas czytania Dziej\u00f3w L\u0119borka<\/em> natrafia\u0142am na t\u0119 dat\u0119 kilkakrotnie, wi\u0119c zastanowi\u0142o mnie, kt\u00f3remu zdarzeniu ulica zawdzi\u0119cza sw\u0105 nazw\u0119. Raczej odrzuci\u0142am rocznic\u0119 posiedzenia Powiatowej Rady Narodowej z 1946 roku. Waha\u0142am si\u0119 pomi\u0119dzy wyzwoleniem miasta przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 (1945) a ujednoliceniem herbu miasta (1989). Chyba z tych dwojga jednak bardziej przekonuj\u0105ce by\u0142o to pierwsze. [Aktualizacja 2020: Przemawia\u0142by za tym fakt obj\u0119cia tej nazwy procesem dekomunizacji ulic. Dzi\u015b 10 Marca to ulica Bohater\u00f3w Monte Cassino.]<\/p>\n\n\n\n Na 10 Marca, jeszcze przed skrzy\u017cowaniem z Grunwaldzk\u0105, znalaz\u0142am gabinet terapeutyczny, a w obr\u0119bie krzy\u017c\u00f3wki ulic \u2013 sklep spo\u017cywczy i warzywniak. Dalej stacjonowa\u0142 hotel, kt\u00f3rego pracownica przygl\u0105da\u0142a mi si\u0119 bacznie, gdy fotografowa\u0142am pi\u0119knie wyko\u0144czony budynek naprzeciwko. Na parterze mie\u015bci\u0142a si\u0119 w nim kawiarnia, a ni\u017cej piekarnia. Dalej znajdowa\u0142y si\u0119 salon kosmetyczny, gabinety stomatologiczne, bar i \u017babka.<\/p>\n\n\n\n Wst\u0105pi\u0142am do Parku im. Marii i Lecha Kaczy\u0144skich,\np\u00f3ki co obserwuj\u0105c z najbardziej skrajnej \u015bcie\u017cki plac zabaw, staw i g\u0142o\u015bnych\nch\u0142opc\u00f3w, kt\u00f3rzy najwyra\u017aniej co\u015b w\u0142a\u015bnie zbroili, bo nagle rzucili co\u015b za\nsiebie i uciekli. Min\u0119\u0142am ich jeszcze na parkingu, nieco bli\u017cej dworca.\nPodesz\u0142am tam, by sfotografowa\u0107 dwa bary typu fast food oraz piekarni\u0119 i komis\nmeblowy. Przy jednym z obiekt\u00f3w sta\u0142 pan, popalaj\u0105c papierosa. Zapyta\u0142am, czy mog\u0119\nuchwyci\u0107 go na zdj\u0119ciu, obiecuj\u0105c jednocze\u015bnie, \u017ce tego nie upubliczni\u0119.\nM\u0119\u017cczyzna zgodzi\u0142 si\u0119 bez wahania, rzucaj\u0105c w moj\u0105 stron\u0119 szybkie:<\/p>\n\n\n\n \u2013 Jasne, \u017ce tak.<\/p>\n\n\n\n Chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej schodzi\u0142am schodkami ponownie w stron\u0119 stawu. Ostatnimi czasy \u015bcie\u017cka ta stanowi\u0142a moj\u0105 drog\u0119 z dworca do domu, ale tym razem nie goni\u0142 mnie czas ani nie uwiera\u0142 ci\u0119\u017cki baga\u017c. Bez po\u015bpiechu fotografowa\u0142am zatem staw z ka\u017cdej strony, wraz z przyleg\u0142ymi drzewami i ze znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 na nim wysp\u0105 z domkiem dla kaczek. Oczywi\u015bcie same ptaki te\u017c musia\u0142y si\u0119 znale\u017a\u0107 w kadrze.<\/p>\n\n\n\n Nieco mniej przyjemny widok mia\u0142am po przej\u015bciu ku\nulicy Sienkiewicza. Szukaj\u0105c artystycznego kadru z rozkwitaj\u0105cymi drzewami, ujrza\u0142am\nmartwego go\u0142\u0119bia zaczepionego pomi\u0119dzy ga\u0142\u0119ziami. Po\u015br\u00f3d budynk\u00f3w mieszkalnych\nwypatrzy\u0142am tak\u017ce co\u015b, co przypomina\u0142o pozbawiony g\u0142owy str\u00f3j \u017caby przewieszony\nprzez barierk\u0119 balkonu. Ciekawym po\u0142\u0105czeniem wyda\u0142 mi si\u0119 przy tym gabinet\npsychiatry, kt\u00f3ry stacjonowa\u0142 nieopodal. Dalej znalaz\u0142am bar, punkt ksero,\nsklepy spo\u017cywczy i wielobran\u017cowy oraz fryzjera. Na okolicznych blokach\ngdzieniegdzie widnia\u0142y napisy i graffiti \u015bwiadcz\u0105ce o obecno\u015bci fan\u00f3w\nl\u0119borskiej Pogoni.<\/p>\n\n\n\n Skr\u0119ci\u0142am w prawo ku Alei Zwyci\u0119stwa, wypatruj\u0105c inny i\u015bcie l\u0119borski akcent, a mianowicie rze\u017ab\u0119 lwa. Zaskoczy\u0142 mnie jej widok w tym miejscu, na samym rogu budynku. Dalej zobaczy\u0142am \u017babk\u0119, aptek\u0119, sklep komputerowy, fotografa, sklep z oknami i odzie\u017cowy. Pr\u00f3bowa\u0142am sfotografowa\u0107 cukierni\u0119 Wenta, a w\u0142a\u015bciwie jeden z licznych jej oddzia\u0142\u00f3w, kt\u00f3rymi obecnie zarz\u0105dzaj\u0105 spadkobiercy za\u0142o\u017cyciela Franciszka Wenty. Podj\u0119cie tej pr\u00f3by u\u015bwiadomi\u0142o mi, jak o\u017cywiony ruch samochodowy panuje na Alei Zwyci\u0119stwa. W tle widnia\u0142 l\u0119borski szpital, do kt\u00f3rego postanowi\u0142am podej\u015b\u0107 bli\u017cej podczas innej wycieczki. Chocia\u017c w ramach trzymania si\u0119 chronologii mo\u017ce powinnam by\u0142a go uj\u0105\u0107 na samym pocz\u0105tku, skoro tutaj w\u0142a\u015bnie przysz\u0142am na \u015bwiat.<\/p>\n\n\n\n Chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej pokona\u0142am przej\u015bcie dla pieszych i skr\u0119ci\u0142am w lewo. Min\u0119\u0142am sklepy rowerowy i ze sprz\u0119tem RTV i AGD. Dalej moj\u0105 uwag\u0119 przyku\u0142y zdobienia budynk\u00f3w, fotografowaniem kt\u00f3rych z kolei sama zwraca\u0142am na siebie uwag\u0119 przechodni\u00f3w. Dalej znajdowa\u0142y si\u0119 fryzjer, solarium, drogeria, kawiarenka internetowa, a za skrzy\u017cowaniem z ulic\u0105 W\u0119grzynowicza \u2013 kebab, optyk, kwiaciarnie, kolejny optyk, salon fryzjersko-kosmetyczny, sklep typu 1001 drobiazg\u00f3w, lombard oraz sklep odzie\u017cowy z bielizn\u0105. Ko\u0142o kiosku rozci\u0105ga\u0142 si\u0119 park. Postanowi\u0142am obej\u015b\u0107 go tak, by dotrze\u0107 do widniej\u0105cego kilkana\u015bcie metr\u00f3w dalej pomnika, a jednocze\u015bnie uwieczni\u0107 Dom Handlowy \u201eKupiec\u201d, kt\u00f3ry stan\u0105\u0142 tu na koniec lat 90. w miejscu Powiatowego Domu Kultury.<\/p>\n\n\n\n Na pomniku spodziewa\u0142am si\u0119 jakiej\u015b informacji nawi\u0105zuj\u0105cej do po\u0142o\u017conego dawniej w tej okolicy cmentarza katolickiego. Okaza\u0142o si\u0119 jednak, i\u017c obiekt ufundowali mieszka\u0144cy miasta w siedemdziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0119 odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Po chwili sfotografowa\u0142am R\u00f3\u017can\u0105 czyli restauracj\u0119 po\u0142o\u017con\u0105 w Parku imienia Mieczys\u0142awa Michalskiego, rozci\u0105gaj\u0105cym si\u0119 po przeciwnej stronie ulicy I Armii WP [Aktualizacja 2020: po dekomunizacji ulica Wojska Polskiego]. Nast\u0119pnie wesz\u0142am w Sienkiewicza. Znalaz\u0142am tu liczne gabinety lekarskie, w tym stomatologiczne, sklep odzie\u017cowy, szko\u0142\u0119 j\u0119zykow\u0105 oraz bar o ciekawej stylistyce z palmami kokosowymi, kt\u00f3ry oferowa\u0142 mi\u0119dzy innymi bilard i rzutki. Zaintrygowa\u0142y mnie tak\u017ce wej\u015bcia na klatk\u0119 do kilku pierwszych kamienic. Kolor i spos\u00f3b wykonania skojarzy\u0142y mi si\u0119 z cukierni\u0105 Wenta. Dalej zobaczy\u0142am sklep w\u0119dkarski, gabinet weterynaryjny i poradni\u0119 dietetyczn\u0105. Nim skr\u0119ci\u0142am w Grunwaldzk\u0105, zd\u0105\u017cy\u0142am zauwa\u017cy\u0107 pralni\u0119 oraz dwa salony fryzjerskie o nazwie tak oryginalnej, \u017ce musia\u0142y by\u0107 ze sob\u0105 powi\u0105zane, cho\u0107 znajdowa\u0142y si\u0119 po dw\u00f3ch stronach drogi.<\/p>\n\n\n\n Na kr\u00f3tkim odcinku Grunwaldzkiej, jaki dzieli\u0142 mnie do nast\u0119pnego skrzy\u017cowania, zarejestrowa\u0142am tylko bar i solarium. Chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej kroczy\u0142am ju\u017c ulic\u0105 Jedno\u015bci Robotniczej [Aktualizacja 2020: po dekomunizacji ul. rotm. Witolda Pileckiego]. Znajdowa\u0142y si\u0119 tam: sklep budowlany jednego z moich dawnych s\u0105siad\u00f3w, salon fryzjerski, gabinet stomatologiczny oraz sklep spo\u017cywczy. W\u0119druj\u0105c dalej, min\u0119\u0142am ch\u0142opaka, kt\u00f3ry wyda\u0142 mi si\u0119 podobny do mojego kolegi z liceum, ale nie widzieli\u015bmy si\u0119 od tamtego czasu i nie by\u0142am pewna, czy to on. Obejrza\u0142am si\u0119 jednak, a stawiaj\u0105c kolejne kroki, nie zorientowa\u0142am si\u0119, \u017ce w\u0142\u0105czy\u0142am na aparacie nagrywanie. Dopiero podnosz\u0105c sprz\u0119t celem sfotografowania wyko\u0144czenia drzwi jednego z budynk\u00f3w, zauwa\u017cy\u0142am co si\u0119 dzieje.<\/p>\n\n\n\n Filmu nie skasowa\u0142am, a po obejrzeniu go w domu\nuzna\u0142am, \u017ce idealnie oddaje to, jak wygl\u0105daj\u0105 moje w\u0119dr\u00f3wki. Przynajmniej\nwtedy, gdy spaceruj\u0119 sama. Bywam wtedy w swoim \u015bwiecie i czasem nie zauwa\u017cam,\nco dzieje si\u0119 wok\u00f3\u0142. Szczeg\u00f3lnie zanika moja wra\u017cliwo\u015b\u0107 na d\u017awi\u0119ki \u2013 na dialogi\nprzechodni\u00f3w cz\u0119sto mimowolnie si\u0119 wy\u0142\u0105czam. Na filmie wida\u0107 jednak m\u00f3j tryb\npracy. Stawianie kolejnych krok\u00f3w, wymachiwanie map\u0105, wreszcie moment, gdy\npodnosz\u0119 aparat, by co\u015b uwieczni\u0107. W tamtym momencie si\u0119 zorientowa\u0142am.<\/p>\n\n\n\n Na skrzy\u017cowaniu z ulic\u0105 I Armii WP stan\u0119\u0142am nieopodal sklepu monopolowego. Do\u015b\u0107 niefortunnie, bo obok znajdowa\u0142o si\u0119 przej\u015bcie dla pieszych i ruch by\u0142 spory \u2013 zar\u00f3wno pieszych, jak i zmotoryzowanych. Z kolei moim celem by\u0142o uwiecznienie kaplicy ewangelicko \u2013 augsburskiej, stoj\u0105cej tu od 1870 roku. Czysty kadr by\u0142 niespe\u0142nionym marzeniem.<\/p>\n\n\n\n Ruszy\u0142am w stron\u0119 przej\u015bcia dla pieszych na wysoko\u015bci R\u00f3\u017canej. Chocia\u017c dawniej na terenie Parku imienia Mieczys\u0142awa Michalskiego istnia\u0142 cmentarz protestancki, a ko\u015bci\u00f3\u0142 lutera\u0144ski od 1815 roku mia\u0142 rang\u0119 ko\u015bcio\u0142a pa\u0144stwowego, do dzi\u015b zachowa\u0142a si\u0119 jedynie wspomniana kaplica. Postanowi\u0142am jeszcze podej\u015b\u0107 do niej p\u00f3\u017aniej, w\u0119druj\u0105c po parku. Zacz\u0119\u0142am jednak od najbardziej wysuni\u0119tej na p\u00f3\u0142noc cz\u0119\u015bci, a mianowicie wystawy po\u015bwi\u0119conej pami\u0119ci zes\u0142a\u0144c\u00f3w syberyjskich, biegn\u0105cej wzd\u0142u\u017c Alei Sybirak\u00f3w. Sam pomnik okre\u015bli\u0142abym jako pi\u0119kny \u2013 mia\u0142 form\u0119 p\u0142askorze\u017aby przedstawiaj\u0105cej mi\u0119dzy innymi wype\u0142nione lud\u017ami wagony poci\u0105gu. Nie zabrak\u0142o te\u017c symboli takich jak orze\u0142 czy krzy\u017c. Gdy zabiera\u0142am si\u0119 za ogl\u0105danie wystawy, z\u0142o\u017conej z czternastu tablic ze zdj\u0119ciami i nazwiskami zes\u0142a\u0144c\u00f3w, min\u0105\u0142 mnie starszy m\u0119\u017cczyzna w berecie i czarnym p\u0142aszczu \u2013 wygl\u0105da\u0142 dok\u0142adnie tak, jak filmy prezentuj\u0105 kombatant\u00f3w wojennych. My\u015bl\u0119, \u017ce to tylko pog\u0142\u0119bi\u0142o moje odczucia.<\/p>\n\n\n\n Spacerowa\u0142am dalej parkowymi alejami, zerkaj\u0105c\nr\u00f3wnie\u017c w ulic\u0119 1 Maja. Znajdowa\u0142y si\u0119 tam sklep spo\u017cywczy, apteka, sklep\nkomputerowy i szklarz. Kiedy my\u015bl\u0119 o l\u0119borskim szklarzu, zawsze mam na my\u015bli\nkonkretnie ten zak\u0142ad, kojarzy mi si\u0119 bowiem z lustrem kupowanym przez moj\u0105\nsiostr\u0119, gdy wyposa\u017ca\u0142a swoje pierwsze mieszkanie.<\/p>\n\n\n\n Zaraz obok znajdowa\u0142a si\u0119 \u015bcie\u017cka wiod\u0105ca mi\u0119dzy bloki. Zajrza\u0142am tam, po czym zarejestrowa\u0142am salon fryzjersko \u2013 kosmetyczny z solarium, sklep odzie\u017cowy i drukarni\u0119. Nim wr\u00f3ci\u0142am do parku, pow\u0119drowa\u0142am ulic\u0105 1 Maja a\u017c do skrzy\u017cowania z ulic\u0105 Czo\u0142gist\u00f3w. Na rogu stacjonowa\u0142o przedszkole. Pod drzewem na jego terenie \u201eprzygrywa\u0142y\u201d drewniane, kolorowe ludki.<\/p>\n\n\n\n Dopiero w\u00f3wczas wr\u00f3ci\u0142am do parku, wybieraj\u0105c tym\nrazem Alej\u0119 \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych. W centralnej cz\u0119\u015bci parku \u0142awki ustawiono na\nkszta\u0142t okr\u0119gu, a wok\u00f3\u0142 nasadzono krzewy. Pami\u0119tam, jak nieraz na tych \u0142awkach\nprzysiadywa\u0142am. Park by\u0142 miejscem pierwszych randek czy spotka\u0144 z przyjaci\u00f3\u0142mi.\nTo tu gimnazjalny przyjaciel opowiada\u0142 mi o liceum, do kt\u00f3rego p\u00f3\u017aniej zdecydowa\u0142am\nsi\u0119 p\u00f3j\u015b\u0107. Prezentowa\u0142 mi dost\u0119pne profile klas i sylwetki moich przysz\u0142ych\nnauczycieli. Wspominali\u015bmy czasy, gdy obydwoje chodzili\u015bmy jeszcze go\ngimnazjum. Pami\u0119tam do dzi\u015b jak rozbawi\u0142o go sformu\u0142owanie \u201efiub\u017adziu\u201d, kt\u00f3rego\nu\u017cy\u0142am, cho\u0107 nie jestem w stanie przypomnie\u0107 sobie kontekstu.<\/p>\n\n\n\n W Wielki Czwartek, bo tego dnia w\u0119drowa\u0142am, w parku wypatrzy\u0142am w sumie ledwie siedem os\u00f3b i psa, chocia\u017c sp\u0119dzi\u0142am tam do\u015b\u0107 d\u0142ugi czas. Podesz\u0142am bowiem ponownie do kaplicy. Pod \u015bcian\u0105 widnia\u0142o kilka p\u0142yt nagrobkowych i krzy\u017c. Bli\u017cej drogi sta\u0142 kontrastuj\u0105cy z t\u0105 \u201ehistoryczno\u015bci\u0105\u201d telewizorek, a w\u0142a\u015bciwie tablica o tym kszta\u0142cie. Informowa\u0142a o tym, i\u017c na tutejszym dawnym cmentarzu spocz\u0119li rodzice Paula Nipkowa, mieszka\u0144ca L\u0119borka i wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rcy urz\u0105dze\u0144 do przekazu telewizyjnego. Stoj\u0105cy obok pomnik w kszta\u0142cie ksi\u0119gi upami\u0119tnia\u0142 z kolei ludno\u015b\u0107 niemieck\u0105, zamieszkuj\u0105c\u0105 te rejony do 1945 roku.<\/p>\n\n\n\n Zbli\u017ca\u0142am si\u0119 do placu zabaw i po jego okr\u0105\u017ceniu zamierza\u0142am w\u0142a\u015bciwie opuszcza\u0107 park, ale zerkaj\u0105c na po\u0142udniowy skraj parku, wypatrzy\u0142am ciekawe graffiti. Jedno przedstawia\u0142o d\u0142ugow\u0142osego starca z brod\u0105, kt\u00f3ry trzymaj\u0105c w d\u0142oni miecz, nad czym\u015b rozmy\u015bla\u0142. By\u0107 mo\u017ce powinnam rozpozna\u0107 t\u0119 posta\u0107, ale \u015bwiat fantastyki pozna\u0142am w naprawd\u0119 niewielkim stopniu [Uzupe\u0142nienie: po publikacji otrzyma\u0142am informacj\u0119, \u017ce przedstawion\u0105 postaci\u0105 by\u0142 zmar\u0142y w 2013 roku Andrzej Bara\u0144ski<\/a><\/strong>]. Drugi malunek przedstawia\u0142 m\u0119\u017cczyzn w he\u0142mach i g\u0142osi\u0142 has\u0142o Gutta cavat lapidem<\/em> (\u0142ac. kropla dr\u0105\u017cy ska\u0142\u0119). W parku znajdowa\u0142a si\u0119 jeszcze si\u0142ownia na powietrzu. Zaciekawi\u0142o mnie, ile nalicz\u0119 ich podczas w\u0119dr\u00f3wek po mie\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n Naprzeciwko wyj\u015bcia z parku znajdowa\u0142 si\u0119 sklep wielobran\u017cowy. Zawsze kojarzy\u0142 mi si\u0119 z zakupem prezent\u00f3w i ozd\u00f3b \u015bwi\u0105tecznych. Tymczasem po lewej rozci\u0105ga\u0142y si\u0119 tereny SGJ czyli Spo\u0142ecznego Gimnazjum J\u0119zykowego. Nagle zerwa\u0142 si\u0119 wiatr, a deszcz zacz\u0105\u0142 pada\u0107 gwa\u0142townie i du\u017cymi kroplami. Na najbli\u017cszym skrzy\u017cowaniu znajdowa\u0142a si\u0119 kolejna cukiernia Wenty. Zamierza\u0142am tam wst\u0105pi\u0107 tak czy siak, \u017ceby uzupe\u0142ni\u0107 prowiant, bo zd\u0105\u017cy\u0142am ju\u017c zg\u0142odnie\u0107, ale nie przewidywa\u0142am, \u017ce zjem wewn\u0105trz, by przeczeka\u0107 deszcz. Panie okaza\u0142y si\u0119 bardzo sympatyczne, a z ich rozm\u00f3w z klientami da\u0142o si\u0119 wyczu\u0107, \u017ce nadchodzi\u0142y \u015bwi\u0119ta. Wszyscy byli dla siebie serdeczni, sk\u0142adali sobie \u017cyczenia i wyra\u017cali nadziej\u0119, \u017ce pogoda nieco si\u0119 poprawi.<\/p>\n\n\n\n Gdy deszcz przesta\u0142 pada\u0107, po\u017cegna\u0142am si\u0119 i \u017cwawym\nkrokiem ruszy\u0142am ulic\u0105 Legion\u00f3w Polskich. Dotar\u0142am do Szko\u0142y Muzycznej. Do istnienia\npowo\u0142ano j\u0105 ju\u017c w 1948 roku, aczkolwiek status szko\u0142y pa\u0144stwowej pierwszego\nstopnia zyska\u0142a (czy raczej odzyska\u0142a) w 1970 roku. Naprzeciwko znajdowa\u0142a si\u0119\n\u017babka, a kawa\u0142ek dalej sklep ze zdrow\u0105 \u017cywno\u015bci\u0105 i Tesco.<\/p>\n\n\n\n Kolejn\u0105 do odwiedzenia by\u0142a ulica Okrzei. Gimnazjum odnotowa\u0142am wcze\u015bniej, ruszy\u0142am wi\u0119c niemal do ko\u0144ca drogi, bo interesowa\u0142y mnie szczeg\u00f3lnie dwa obiekty. Dawniej pod numerem 3 stacjonowa\u0142a wytw\u00f3rnia myd\u0142a. Budynek wcale jednak tego nie sugerowa\u0142. By\u0142 bardzo niepozorny, za to zaciekawi\u0142 mnie nast\u0119pny, z 1903 roku, z pi\u0119knymi zdobieniami na \u015bcianie tu\u017c pod dachem. Tymczasem po prawej stronie znajdowa\u0142 si\u0119 dom dziecka, kt\u00f3ry zaj\u0105\u0142 dawny budynek Powiatowego Urz\u0119du Repatriacyjnego. Bli\u017cej skrzy\u017cowania z ulic\u0105 I Armii WP teren zdominowa\u0142y salony urody.<\/p>\n\n\n\n Zawr\u00f3ci\u0142am i pow\u0119drowa\u0142am dalej Mireckiego. Min\u0119\u0142am kwiaciarni\u0119. Zna\u0142am kiedy\u015b dziewczyn\u0119, kt\u00f3rej imi\u0119 sta\u0142o si\u0119 inspiracj\u0105 nazwy. Naprzeciwko skweru znajdowa\u0142 si\u0119 Plac M\u0142odzie\u017cy \u2013 tworzy\u0142 niewielk\u0105 p\u0119tl\u0119 skierowan\u0105 w g\u0142\u0105b zabudowy mieszkalnej.<\/p>\n\n\n\n Z powodu braku przej\u015bcia poczeka\u0142am, a\u017c ulica opustoszeje i przesz\u0142am w stron\u0119 skweru. Mia\u0142 niewielkie rozmiary, wi\u0119c stoj\u0105c na jednym kra\u0144cu, widzia\u0142am w\u0142a\u015bciwie ca\u0142o\u015b\u0107. To tu przychodzili\u015bmy biega\u0107 na lekcjach wf-u w szkole podstawowej.<\/p>\n\n\n\n Przez ulic\u0119 Armii Krajowej dotar\u0142am do\nskrzy\u017cowania z Czo\u0142gist\u00f3w. Budynek mieszkalny na rogu, w kt\u00f3rym aktualnie\nmie\u015bci\u0142a si\u0119 piekarnia (cho\u0107 pami\u0119tam, \u017ce jeszcze kilka lat temu znajdowa\u0142a si\u0119\ntu apteka), by\u0142 dawniej siedzib\u0105 pierwszego l\u0119borskiego komisariatu.\nZastanowi\u0142o mnie, czy mieszkania przydzielano potem w\u0142a\u015bnie pracownikom\npolicji, bo zna\u0142am policjanta, kt\u00f3ry kiedy\u015b tu mieszka\u0142. Wok\u00f3\u0142 wypatrzy\u0142am\ntak\u017ce kilka innych obiekt\u00f3w \u2013 zak\u0142ad geodezyjny i fotografa, a na dalszym\nodcinku ulicy Armii Krajowej znajdowa\u0142y si\u0119 jeszcze kwiaciarnia, fryzjer, bar,\nsklep mi\u0119sny, kiosk i Biedronka.<\/p>\n\n\n\n Ruszy\u0142am ulic\u0105 Czo\u0142gist\u00f3w w stron\u0119 Starostwa Powiatowego. Do 1993 roku w tym miejscu stacjonowa\u0142y Urz\u0119dy Miasta i Skarbowy. Tymczasem po prawej rozci\u0105ga\u0142 si\u0119 parking, a w oddali mog\u0142am dostrzec sklepy zoologiczny, odzie\u017cowe i spo\u017cywczy oraz szewca. Jako ciekawostk\u0119 dodam, \u017ce pono\u0107 do 1966 roku w L\u0119borku nie by\u0142o \u017cadnego sklepu zoologicznego.<\/p>\n\n\n\n Si\u0119gaj\u0105c do bardziej prywatnej historii, skr\u0119ci\u0142am\nko\u0142o salonu kosmetycznego i gabinetu weterynaryjnego w kierunku Szko\u0142y\nPodstawowej nr 8. W sumie by\u0142a to jedna z wi\u0119kszych inwestycji powojennych,\nje\u015bli chodzi o o\u015bwiat\u0119. Budynek przy Mireckiego uruchomiono w 1969 roku, ale\nszko\u0142a mia\u0142a swoje oddzia\u0142y tak\u017ce na Emilii Plater (zawsze mnie ciekawi\u0142o, \u017ce w\nprzypadku tej ulicy patronk\u0119 zawsze podawali\u015bmy z imienia i nazwiska) i\nS\u0142owackiego (aktualnie nieczynny). Zak\u0142ada\u0142am, \u017ce sfotografuj\u0119 moj\u0105 podstaw\u00f3wk\u0119\nz zewn\u0105trz, ewentualnie uwieczni\u0119 malunek z Kopernikiem (czyli patronem szko\u0142y)\ntu\u017c przy wej\u015bciu. Zacinaj\u0105cy deszcz sk\u0142oni\u0142 mnie jednak do d\u0142u\u017cszych ogl\u0119dzin.<\/p>\n\n\n\n Wysz\u0142o to zupe\u0142nie spontanicznie. Bramka by\u0142a otwarta, wi\u0119c chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej znalaz\u0142am si\u0119 na terenie szko\u0142y. Zauwa\u017cy\u0142am zmiany ju\u017c na podw\u00f3rzu, dawniej ogrodzonym na kszta\u0142t wielkiego kwadratu. Obecnie p\u0142ot okala\u0142 ju\u017c tylko t\u0119 przestrze\u0144, po kt\u00f3rej porusza\u0142y si\u0119 dzieci, a klomby sugerowa\u0142y spos\u00f3b poruszania si\u0119 po przylegaj\u0105cym parkingu. Na placu przed wej\u015bciem sta\u0142y \u0142awki i stoliki szachowe. Uwieczni\u0142am r\u00f3wnie\u017c tabliczki, z kt\u00f3rych dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce pr\u00f3cz Szko\u0142y Podstawowej nr 8 mie\u015bci\u0142y si\u0119 tutaj Zaoczne Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105ce oraz szko\u0142a policealna. I gdyby nie deszcz, pewnie na tym bym sko\u0144czy\u0142a. Uzna\u0142am jednak, \u017ce schowam si\u0119 pod dachem. Ochrona prawdopodobnie mnie zobaczy\u0142a, ale \u017ce na korytarzu siedzia\u0142o kilkoro rodzic\u00f3w, mog\u0142am wygl\u0105da\u0107 jak opiekun kt\u00f3rego\u015b z dzieciaczk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Ucieszy\u0142am si\u0119 na widok malunku z Kopernikiem otoczonym symbolami znak\u00f3w zodiaku. Istnia\u0142 tu tyle lat i zachowa\u0142 si\u0119 w bardzo dobrym stanie! Poprosi\u0142am pani\u0105 siedz\u0105c\u0105 na \u0142aweczce obok, czy mog\u0142aby wyj\u015b\u0107 na moment z kadru. Przyzna\u0142am, \u017ce by\u0142am dawniej uczennic\u0105 tej szko\u0142y. Pani zareagowa\u0142a bardzo entuzjastycznie. Wymieni\u0142y\u015bmy par\u0119 zda\u0144, po czym zajrza\u0142am w korytarz prowadz\u0105cy do dobudowanej cz\u0119\u015bci sportowej. Powsta\u0142a mniej wi\u0119cej w czasie, gdy by\u0142am w ostatnich klasach podstaw\u00f3wki. Star\u0105 sal\u0119, przyleg\u0142\u0105 do tego korytarza, wci\u0105\u017c oczywi\u015bcie u\u017cytkowano, a w wolnych okresach nieraz urz\u0105dzano w niej kiermasze odzie\u017cy.<\/p>\n\n\n\n Kieruj\u0105c si\u0119 dalej w lewo zobaczy\u0142am korytarz\nprowadz\u0105cy do sal zajmowanych przez najm\u0142odsze klasy. To tutaj chodzi\u0142am na\npierwsze k\u00f3\u0142ka zainteresowa\u0144, do\u015b\u0107 og\u00f3lne, ale pami\u0119tam zaj\u0119cia o ortografii i\nswoj\u0105 dum\u0119, \u017ce wiedzia\u0142am jak piszemy takie s\u0142owa jak m\u017cawka czy g\u017ceg\u017c\u00f3\u0142ka. Za\ndobrze rozwi\u0105zane zadania j\u0119zykowe i matematyczne dostawali\u015bmy bodaj\u017ce kolorowe\nnalepki.<\/p>\n\n\n\n To, i\u017c nikt mnie nie wygoni\u0142, doda\u0142o mi nieco\nodwagi. Wesz\u0142am pi\u0119tro wy\u017cej i zajrza\u0142am na korytarz z salami do polskiego,\nprzyrody i informatyki. W tej ostatniej urz\u0119dowa\u0142a kiedy\u015b moja wychowawczyni.\nOczywi\u015bcie nie wiedzia\u0142am, czy sale nie zmieni\u0142y swoich funkcji, ale pozwol\u0119\nsobie opisywa\u0107 je tak, jak sama je zapami\u0119ta\u0142am. Zaskoczy\u0142o mnie na pewno, \u017ce\ndrzwi do tej ostatniej z klas znajdowa\u0142y si\u0119 jakby z boku, a nie centralnie,\ntak jak to kojarzy\u0142am.<\/p>\n\n\n\n Korytarzem ko\u0142o pokoju nauczycielskiego dotar\u0142am\ndo drugiej cz\u0119\u015bci szko\u0142y. Pustki wok\u00f3\u0142 sprawi\u0142y, \u017ce porusza\u0142am si\u0119 ju\u017c zupe\u0142nie\nswobodnie. Sfotografowa\u0142am gablot\u0119 ze sztandarem, po czym zajrza\u0142am w lewo. W\ntym korytarzu mie\u015bci\u0142y si\u0119 chocia\u017cby sale od matematyki czy moja dawna sala od\npolskiego, jeszcze sprzed zmiany nauczyciela. W najszerszym miejscu korytarza\nprzywi\u0105zywa\u0142y\u015bmy z kole\u017cankami do kaloryfera gum\u0119 do grania i skaka\u0142y\u015bmy do\nupad\u0142ego (albo chocia\u017c do dzwonka). Schodami po prawej skierowa\u0142am si\u0119 na\nnajwy\u017csze, II pi\u0119tro. O ile mnie pami\u0119\u0107 nie myli\u0142a, tutaj by\u0142y lekcje plastyki,\na za nimi techniki i angielskiego, aczkolwiek nie by\u0142am ju\u017c taka pewna co do\npi\u0119tra. Przypomnia\u0142a mi si\u0119 moja jedyna sz\u00f3stka z plastyki za robienie kwiatk\u00f3w\nz bibu\u0142y. Nieco wi\u0119ksze zdolno\u015bci wykazywa\u0142am w pisaniu pismem technicznym i\nrysowaniu bry\u0142 z kilku perspektyw. Z angielskiego najdobitniej pami\u0119tam, jak na\nkoniec sz\u00f3stej klasy czytali\u015bmy w oryginale \u201ePi\u0119kn\u0105 i Besti\u0119\u201d \u2013 to by\u0142o co\u015b!<\/p>\n\n\n\n Z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 d\u0142ugi korytarz na drugim pi\u0119trze\nwi\u00f3d\u0142 do sali od historii, a po drodze by\u0142a mi\u0119dzy innymi klasa do muzyki. W\npi\u0105tej klasie dosta\u0142am swoj\u0105 pierwsz\u0105 (i przed d\u0142ugie lata jedyn\u0105) jedynk\u0119, za\nsprawdzian z nut. I chocia\u017c poprawi\u0142am si\u0119 p\u00f3\u017aniej na pi\u0105tk\u0119, ca\u0142y czas o tym\npami\u0119tam. Szczerze m\u00f3wi\u0105c my\u015bl\u0119, \u017ce ju\u017c w szkole podstawowej delikatnie tworzy\u0142\nsi\u0119 zarys moich przysz\u0142ych zainteresowa\u0144. Dzielnie uczy\u0142am si\u0119 historii,\nchocia\u017c za ni\u0105 nie przepada\u0142am, interesowa\u0142am si\u0119, ale nie wykazywa\u0142am\nszczeg\u00f3lnych zdolno\u015bci w dziedzinie sztuki, nie by\u0142am wybitnym sportowcem, cho\u0107\nca\u0142kiem nie\u017ale biega\u0142am, za to ju\u017c wtedy uwielbia\u0142am pisa\u0107 i czyta\u0107, kocha\u0142am\nmatematyk\u0119 i przyrod\u0119.<\/p>\n\n\n\n W trakcie mojej w\u0119dr\u00f3wki nagle zadzwoni\u0142 dzwonek i zrobi\u0142o to na mnie piorunuj\u0105ce wra\u017cenie, bo ju\u017c od lat nie s\u0142ysza\u0142am tego d\u017awi\u0119ku. Ko\u0142o sali od historii zesz\u0142am schodami na sam d\u00f3\u0142, planuj\u0105c wyj\u015b\u0107 obok biblioteki. Znajdowa\u0142a si\u0119 na dawnym miejscu, ale najbardziej urzek\u0142y mnie umieszczone na ca\u0142ej d\u0142ugo\u015bci korytarza kolorowe st\u00f3pki prowadz\u0105ce do jej drzwi. Przystawi\u0142am swoj\u0105 stop\u0119 obok i pstrykn\u0119\u0142am zdj\u0119cie.<\/p>\n\n\n\n Podczas w\u0119dr\u00f3wki szkolnymi korytarzami co chwil\u0119 otwiera\u0142am usta w bezg\u0142o\u015bnym \u201ewow\u201d. Naprawd\u0119 niesamowicie by\u0142o si\u0119 tam przespacerowa\u0107. Ostatecznie wysz\u0142am obok sto\u0142\u00f3wki i \u015bwietlicy, z kt\u00f3rych obu korzysta\u0142am. Pami\u0119tam panie, kt\u00f3re opiekowa\u0142y si\u0119 nami po lekcjach i przeprowadza\u0142y nas z i do budynku na Emilii Plater. Jedna z nich pilnowa\u0142a kolejki do sto\u0142\u00f3wki, \u017ceby ka\u017cdy zd\u0105\u017cy\u0142 zje\u015b\u0107 i mia\u0142 miejsce przy stoliku.<\/p>\n\n\n\n Zmierza\u0142am ju\u017c do wyj\u015bcia. Min\u0119\u0142am szkolny sklepik\ni przewieszone obok ciekawe ksi\u0105\u017ckowe cytaty, z kt\u00f3rych najbardziej spodoba\u0142o\nmi si\u0119 chi\u0144skie przys\u0142owie: Kiedy\nprzeczytam now\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119, to tak jakbym znalaz\u0142 nowego przyjaciela, a gdy\nprzeczytam ksi\u0105\u017ck\u0119, kt\u00f3r\u0105 ju\u017c czyta\u0142em \u2013 to tak jakbym spotka\u0142 si\u0119 ze starym\nprzyjacielem. <\/em>Naprzeciwko znajdowa\u0142y si\u0119 sekretariat i gabinet dyrektora.\nNa tablicach pomi\u0119dzy nimi wypatrzy\u0142am kilka znajomych nazwisk, chocia\u017c z\nczas\u00f3w, gdy ju\u017c sko\u0144czy\u0142am szko\u0142\u0119, ale tak naprawd\u0119 przystan\u0119\u0142am, by\nsfotografowa\u0107 szkoln\u0105 tarcz\u0119. Zaintrygowa\u0142o mnie, gdzie znajduje si\u0119 moja.\nPrzechodz\u0105c\u0105 pani\u0105, pracownic\u0119 szko\u0142y, zastanowi\u0142o z kolei co\u015b innego:<\/p>\n\n\n\n \u2013\nPrzepraszam, co pani robi za zdj\u0119cia?<\/p>\n\n\n\n \u2013\nRobi\u0119 sobie tak\u0105 podr\u00f3\u017c sentymentaln\u0105. Chodzi\u0142am do tej szko\u0142y do 2003 roku, w\nsystemie sze\u015bcioklasowym. Chcia\u0142abym napisa\u0107 ksi\u0105\u017ck\u0119 o L\u0119borku, ale zobaczymy,\nco z tego wyjdzie.<\/p>\n\n\n\n \u2013\nPewnie troch\u0119 si\u0119 zmieni\u0142o od czasu, jak si\u0119 tu pani uczy\u0142a?<\/p>\n\n\n\n \u2013 Tak. Pozwoli\u0142am sobie przej\u015b\u0107 si\u0119 korytarzami, skoro dzi\u015b nie ma uczni\u00f3w. Widzia\u0142am korytarz, gdzie by\u0142a moja stara klasa, od informatyki, bo pani X by\u0142a moj\u0105 wychowawczyni\u0105, ale zapami\u0119ta\u0142am go nieco inaczej.<\/p>\n\n\n\n Przez chwil\u0119 przygl\u0105da\u0142y\u015bmy si\u0119 sobie, po czym\npani zerkn\u0119\u0142a na tablic\u0119.<\/p>\n\n\n\n \u2013\nKt\u00f3ry pani by\u0142a rocznik?<\/p>\n\n\n\n \u2013\n2003. Nie ma go tu, za to s\u0105 znajomi mojego brata.<\/p>\n\n\n\n Wymieni\u0142y\u015bmy jeszcze par\u0119 zda\u0144, po czym wysz\u0142am ze szko\u0142y. Po opuszczeniu budynku szko\u0142y wr\u00f3ci\u0142am na Czo\u0142gist\u00f3w. Spotka\u0142am tam znajom\u0105 mojej mamy, kt\u00f3r\u0105 wypatrzy\u0142am w\u0142a\u015bciwie zupe\u0142nie przypadkiem. Po kr\u00f3tkiej pogaw\u0119dce sfotografowa\u0142am graffiti prezentuj\u0105ce mi\u0119dzy innymi kobiec\u0105 twarz i kilka produkt\u00f3w spo\u017cywczych. Malunek znajdowa\u0142 si\u0119 na bocznej \u015bcianie ci\u0105gu zak\u0142ad\u00f3w, takich jak drogeria, sklepy spo\u017cywcze (w tym jeden pod szyldem piekarni) i wielobran\u017cowe, poczta i cukiernia Wenty. Naprzeciwko mie\u015bci\u0142y si\u0119 pizzeria i hurtownia papiernicza, a tak\u017ce bar typu fast food, wedle opinii mojego brata bardzo dobry, sklep mi\u0119sny, warzywniak, fryzjer i agencja reklamowa.<\/p>\n\n\n\n Skr\u0119ci\u0142am w \u015bcie\u017ck\u0119 wiod\u0105c\u0105 ku ulicy Jagiello\u0144skiej. Mniej wi\u0119cej w po\u0142owie drogi pomi\u0119dzy blokami wida\u0107 by\u0142o gmach szko\u0142y wraz z dobudowan\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 sportow\u0105. Wzd\u0142u\u017c chodnika ustawiono \u0142aweczk\u0119, ale lata temu sta\u0142 tu kiosk. Na kra\u0144cu Jagiello\u0144skiej znalaz\u0142am na \u015bcianie bloku numer 12 tabliczk\u0119 sugeruj\u0105c\u0105, \u017ce mieszka\u0142 tam poeta Andrzej Guzek.<\/p>\n\n\n\n Przesz\u0142am na drug\u0105 stron\u0119 ulicy Mireckiego. Wzd\u0142u\u017c niej rozci\u0105ga\u0142 si\u0119 blok przy Emilii Plater 14, w kt\u00f3rym przez lata odwiedza\u0142am kilka os\u00f3b. Tym razem jednak swoje kroki skierowa\u0142am bezpo\u015brednio \u015bcie\u017ck\u0105 w stron\u0119 oddzia\u0142u Szko\u0142y Podstawowej nr 8. I ledwie krzewy przesta\u0142y zas\u0142ania\u0107 widok i ods\u0142oni\u0142y ulic\u0119, a ju\u017c prze\u017cy\u0142am pierwszy szok. Tu r\u00f3wnie\u017c cofni\u0119to szkolne ogrodzenie kosztem parkingu, ale dokonano tego w naprawd\u0119 ciekawy i estetyczny spos\u00f3b. Ko\u0142o szko\u0142y znajdowa\u0142a si\u0119 budka z napisem sklepik, ale sta\u0142a tam odk\u0105d pami\u0119tam i chyba nie budzi\u0142a mojego szczeg\u00f3lnego zainteresowania. Je\u015bli mnie pami\u0119\u0107 nie myli, by\u0142a jak kiosk z dominacj\u0105 artyku\u0142\u00f3w papierniczych.<\/p>\n\n\n\n Pokona\u0142am przej\u015bcie dla pieszych \u2013 powsta\u0142e na\nwybrzuszeniu drogi, co moim zdaniem \u015bwietnie temperowa\u0142o pirat\u00f3w drogowych \u2013 po\nczym wesz\u0142am na teren szko\u0142y, bo bramka zn\u00f3w zach\u0119caj\u0105co sta\u0142a otworem. Tym\nrazem nie wchodzi\u0142am do samego budynku \u2013 dok\u0142adnie pami\u0119ta\u0142am proste korytarze\ni sale umieszczone jedna za drug\u0105, chocia\u017c w pierwszych klasach szko\u0142y\npodstawowej siedzia\u0142o si\u0119 zazwyczaj w jednej. Nasza znajdowa\u0142a si\u0119 w ko\u0144cowej\ncz\u0119\u015bci g\u00f3rnego korytarza. W\u0142a\u015bciwie tam odbywa\u0142a si\u0119 wi\u0119kszo\u015b\u0107 zaj\u0119\u0107. Jedynie\nbiblioteka, klasa od religii i sala gimnastyczna by\u0142y na samym dole, a pomi\u0119dzy\nnimi znajdowa\u0142a si\u0119 obszerna szatnia. Bardzo mi\u0142o wspominam swoj\u0105\nwychowawczyni\u0119 \u2013 osob\u0119, kt\u00f3ra zaszczepi\u0142a we mnie ch\u0119\u0107 do nauki. Ju\u017c wtedy\nzacz\u0119\u0142am na\u0142ogowo czyta\u0107 ksi\u0105\u017cki, wi\u0119c w bibliotece by\u0142am sta\u0142ym bywalcem.\nPodejmowa\u0142am te\u017c pierwsze pr\u00f3by pisarskie, a m\u00f3j wierszyk (o L\u0119borku!) dosta\u0142\nchyba nawet jakie\u015b wyr\u00f3\u017cnienie. Po latach, w trakcie spisywania tych wspomnie\u0144,\nodnalaz\u0142am \u00f3w \u201epoemat\u201d:<\/p>\n\n\n\n L\u0119bork to jest moje miasto, – Ach, te \u017cabki, Tu jest rzeczka, Jakie\u015b pi\u0119kne \u017cycie L\u0119bork to jest moje miasto, My\u015bl\u0119, \u017ce wierszyk mo\u017cna by okre\u015bli\u0107 jako ca\u0142kiem udany, bior\u0105c pod uwag\u0119 wiek autorki poni\u017cej 10 lat. Dzi\u015b zdecydowanie lepiej odnajduj\u0119 si\u0119 w prozie i my\u015bl\u0119, \u017ce wypracowa\u0142am sw\u00f3j w\u0142asny styl.<\/p>\n\n\n\n Wracaj\u0105c jednak do samego zwiedzania szko\u0142y \u2013 tym razem bardziej interesowa\u0142o mnie boisko i rozleg\u0142e, jak mi si\u0119 zdawa\u0142o, tereny zielone. Obesz\u0142am wi\u0119c sam budynek i\u2026 okaza\u0142o si\u0119, \u017ce spogl\u0105daj\u0105c doros\u0142ymi oczami, widz\u0119 obszar du\u017co mniejszy od tego, kt\u00f3ry wyobra\u017ca\u0142am sobie po spojrzeniu oczami dziecka. Zachowa\u0142y si\u0119 pi\u0119kne drzewa, zielony trawnik i chodnik, po kt\u00f3rym biegali\u015bmy na czas. Ba! Pami\u0119tam nawet, kt\u00f3ry z ch\u0142opc\u00f3w w biegach sprinterskich by\u0142 nie do przebicia. Mieszka\u0142 w domkach nieopodal i gdy kiedy\u015b wybra\u0142y\u015bmy si\u0119 z mam\u0105 w odwiedziny do cioci, krzykn\u0105\u0142 mi nagle \u201ecze\u015b\u0107\u201d z dachu gara\u017cu, czym bardzo nas zaskoczy\u0142. Niecz\u0119sto s\u0142yszymy przecie\u017c kogo\u015b z nieba.<\/p>\n\n\n\n Wysz\u0142am na Emilii Plater i ruszy\u0142am dalej w\nkierunku ulicy Zawiszy Czarnego. Min\u0119\u0142am przedszkole, cho\u0107 kojarzy\u0142am, \u017ce\ndawniej by\u0142 tu \u017c\u0142obek (niewykluczone, \u017ce po\u0142\u0105czony z przedszkolem). Bli\u017cej\nskrzy\u017cowania znajdowa\u0142o si\u0119 wybetonowane boisko. Pokonywa\u0142am je wielokrotnie\nwracaj\u0105c ze szko\u0142y w p\u00f3\u017aniejszych latach, gdy ucz\u0119szcza\u0142am ju\u017c do gimnazjum.\nObok wci\u0105\u017c funkcjonowa\u0142 sklep spo\u017cywczy. Sta\u0142\u0105 gimnazjaln\u0105 tras\u0105 przez Zawiszy\nCzarnego dosta\u0142am si\u0119 na ulic\u0119 Legion\u00f3w Polskich, po drodze znajduj\u0105c tylko\ngabinet protetyka. W obr\u0119bie skrzy\u017cowania znajdowa\u0142 si\u0119 jeszcze sklep\nspo\u017cywczy.<\/p>\n\n\n\n Skierowa\u0142am si\u0119 ku S\u0142owackiego. Blok po prawej na parterze oferowa\u0142 fryzjera, sklep spo\u017cywczy, gabinety ortodontyczny i stomatologiczne, us\u0142ugi krawieckie i poczt\u0119. Dalej znajdowa\u0142y si\u0119 sklep budowlany z drzwiami i fryzjer. Tymczasem po drugiej stronie wypatrzy\u0142am sklepy odzie\u017cowy i zoologiczny. Wesz\u0142am pomi\u0119dzy blokami na S\u0142owackiego, mniej wi\u0119cej w po\u0142owie d\u0142ugo\u015bci ulicy. Znajdowa\u0142y si\u0119 tam salon kosmetyczny specjalizuj\u0105cy si\u0119 w paznokciach i szko\u0142a j\u0119zykowa. Dalej mie\u015bci\u0142o si\u0119 zamkni\u0119te osiedle, z zas\u0142yszanych informacji wywnioskowa\u0142am, \u017ce tu m\u00f3g\u0142 si\u0119 mie\u015bci\u0107 trzeci oddzia\u0142 l\u0119borskiej \u201e\u00f3semki\u201d.<\/p>\n\n\n\n Kawa\u0142ek za placem zabaw skr\u0119ci\u0142am ku Legion\u00f3w Polskich. Przy kiosku wesz\u0142am w Wysockiego, a po odwiedzeniu fragmentu Emilii Plater w poszukiwaniu ciocinej posesji, cofn\u0119\u0142am si\u0119 przez Kili\u0144skiego ku Legion\u00f3w Polskich. Po drodze w sumie widzia\u0142am tylko jednego, do\u015b\u0107 nieufnego, kotka.<\/p>\n\n\n\n Skr\u0119ci\u0142am w prawo ku Traugutta, przy skrzy\u017cowaniu wypatruj\u0105c przychodni\u0119 i aptek\u0119 oraz niepozorn\u0105 ulic\u0119 Drzyma\u0142y. Na Traugutta skierowa\u0142am si\u0119 najpierw w lewo, poruszaj\u0105c si\u0119 wzd\u0142u\u017c terenu tartaku. Tymczasem po drugiej stronie drogi pod koniec wypatrzy\u0142am ciekawy budynek, ze szkieletami drzwi i oknami bez szyb. Gdy zawr\u00f3ci\u0142am i min\u0119\u0142am ulic\u0119 Legion\u00f3w Polskich, znalaz\u0142am jeszcze firm\u0119 budowlan\u0105 specjalizuj\u0105c\u0105 si\u0119 w kostce brukowej, warsztat samochodowy i myjni\u0119.<\/p>\n\n\n\n Wkr\u00f3tce znalaz\u0142am si\u0119 przy torach. Rzuci\u0142am okiem we wszystkie strony, tak\u017ce pomi\u0119dzy gara\u017ce, kt\u00f3re znajdowa\u0142y si\u0119 na ty\u0142ach dom\u00f3w na Emilii Plater. Nast\u0119pnie przekroczy\u0142am tory, by pow\u0119drowa\u0107 ulic\u0105 Ch\u0142opsk\u0105 wzd\u0142u\u017c ogr\u00f3dk\u00f3w dzia\u0142kowych. Chocia\u017c latem widoki by\u0142yby tu o wiele ciekawsze, i tak co pewien czas uwiecznia\u0142am elementy, kt\u00f3re wpasowywa\u0142y si\u0119 szczeg\u00f3lnie w moje poczucie estetyki. Ucieszy\u0142am si\u0119 na widok \u017conkili \u2013 moich ulubionych kwiat\u00f3w spo\u015br\u00f3d tych, kt\u00f3re sami kiedy\u015b mieli\u015bmy w ogrodzie. Przystan\u0119\u0142am te\u017c, by uwieczni\u0107 \u015blimaka. Przez ca\u0142y ten odcinek w\u0119drowa\u0142o za mn\u0105 dw\u00f3ch m\u0142odzie\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy chyba nie bardzo wiedzieli, co w\u0142a\u015bciwie robi\u0119, ale nic nie powiedzieli i nie pr\u00f3bowali mnie wyprzedza\u0107.<\/p>\n\n\n\n Wreszcie rozdzielili\u015bmy si\u0119 na wysoko\u015bci Hibnera [Aktualizacja 2020: po dekomunizacji ulica Architekt\u00f3w], gdzie poszli prosto, natomiast ja skr\u0119ci\u0142am w prawo, okr\u0105\u017caj\u0105c jakby ogr\u00f3dki dzia\u0142kowe. Z Hibnera zajrza\u0142am w ulic\u0119 Wr\u00f3blewskiego, ale skr\u0119ci\u0142am dopiero na Glinianej. Na przek\u00f3r planom odbi\u0142am w lewo, bo przypomnia\u0142am sobie o w\u0105skiej \u015bcie\u017cce prowadz\u0105cej od Glinianej do ko\u015bcio\u0142a \u015awi\u0119tej Jadwigi. Jako dziecko zawsze zastanawia\u0142am si\u0119, dok\u0105d bym ni\u0105 dotar\u0142a. Kieruj\u0105c swe kroki w stron\u0119 wspomnianej dr\u00f3\u017cki, zdo\u0142a\u0142am zarejestrowa\u0107 na tym odcinku tylko jeden warsztat samochodowy.<\/p>\n\n\n\n Wr\u00f3ci\u0142am do skrzy\u017cowania z ulic\u0105 Hibnera, bo zamierza\u0142am kierowa\u0107 si\u0119 Glinian\u0105 ku Chojnickiej i Topolowej. Ju\u017c na tym zbiegu ulic by\u0142o co\u015b, co przypomnia\u0142o mi dzieci\u0144stwo i wizyty u innej cioci, zamieszkuj\u0105cej dom po moich dziadkach. Na Glinianej nie by\u0142o nigdy chodnika, wi\u0119c trzymali\u015bmy si\u0119 jako piesi zawsze lewej strony. Gdy wracali\u015bmy do domu, a wi\u0119c zmierzali\u015bmy w kierunku takim, jaki mia\u0142am obra\u0107 za moment, spacerowa\u0142am cz\u0119sto po kraw\u0119\u017cniku, kt\u00f3ry na samym skrzy\u017cowaniu formowa\u0142 k\u0105t prosty. Nigdy nie uda\u0142o mi si\u0119 w\u0142a\u015bciwie dowiedzie\u0107, dlaczego. Z kolei gdy spacerowali\u015bmy od strony Chojnickiej, przygl\u0105da\u0142am si\u0119 biegn\u0105cym wzd\u0142u\u017c drogi ogr\u00f3dkom dzia\u0142kowym, kt\u00f3re na niekt\u00f3rych odcinkach oddziela\u0142 od drogi niezbyt g\u0142\u0119boki r\u00f3w, poprzetykany od czasu do czasu jak\u0105\u015b k\u0142adk\u0105.<\/p>\n\n\n\n Tym razem odnotowywa\u0142am g\u0142\u00f3wnie firmy, kt\u00f3rych\nby\u0142o na tym odcinku niewiele. Jedna z oknami, jedna bran\u017cy elektrycznej, jedna\nniewiadoma, a ju\u017c za skrzy\u017cowaniem z Chojnick\u0105 znalaz\u0142am poradni\u0119 dietetyczn\u0105.\nInteresowa\u0142y mnie te\u017c dwa domy. W jednym mieszka\u0142a dziewczynka, z kt\u00f3r\u0105 niezbyt\nsi\u0119 lubi\u0142y\u015bmy w dzieci\u0144stwie, o czym pami\u0119tam do dzi\u015b. Drugi zamieszkiwa\u0142 m\u00f3j\nkolega z klasy. Za namow\u0105 kole\u017canki z klasy posz\u0142y\u015bmy kiedy\u015b do niego ogl\u0105da\u0107\nkr\u00f3liki. By\u0142y to czasy bez telefon\u00f3w kom\u00f3rkowych, a my ruszy\u0142y\u015bmy tam prosto po\nlekcjach. Wysz\u0142y\u015bmy po drugiej stronie jego dzia\u0142ki na boisko i w pewnym\nmomencie chcia\u0142am ju\u017c wraca\u0107 do domu. Problem polega\u0142 jednak na tym, \u017ce nie\nzna\u0142am drogi powrotnej, a mojej roztrzepanej kole\u017cance wcale si\u0119 do domu nie\nspieszy\u0142o. C\u00f3\u017c, chocia\u017c sama raczej by\u0142am grzecznym dzieckiem, nie zawsze mo\u017cna\nby\u0142o tak okre\u015bli\u0107 moje towarzystwo. Dosta\u0142am w\u00f3wczas sw\u00f3j pierwszy powa\u017cny\nszlaban w \u017cyciu, chocia\u017c rodzice chyba bardziej odetchn\u0119li z ulg\u0105 ni\u017c byli \u017ali,\ngdy po dw\u00f3ch godzinach sp\u00f3\u017anienia wreszcie znalaz\u0142am si\u0119 bezpiecznie w domu. Dzi\u015b\nzdecydowanie mam lepsz\u0105 orientacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n Na ostatnim odcinku Glinianej, w\u0142a\u015bciwie gdy mia\u0142am ju\u017c przechodzi\u0107 na skrzy\u017cowaniu z Topolow\u0105 i robi\u0142am ostatnie zdj\u0119cie przed tym\u017ce przej\u015bciem, u\u015bmiechn\u0105\u0142 si\u0119 do mnie subtelnie m\u0142ody ch\u0142opak. Pomy\u015bla\u0142am standardowo, \u017ce pewnie zastanowi\u0142o go, co takiego czyni\u0119, ale nie. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce si\u0119 znamy. A przynajmniej powinni\u015bmy, bo rzuci\u0142 w moim kierunku \u201ecze\u015b\u0107\u201d, a ja wpad\u0142am w lekk\u0105 konsternacj\u0119. Postanowi\u0142am nie \u015bciemnia\u0107, \u017ce wiem, z kim mam do czynienia i przyzna\u0142am, \u017ce nie poznaj\u0119, od razu za to przepraszaj\u0105c. Ch\u0142opak okaza\u0142 si\u0119 koleg\u0105 mojego brata, kt\u00f3rego mia\u0142am oczywi\u015bcie okazj\u0119 pozna\u0107, ale nie widzieli\u015bmy si\u0119 chyba z siedem lat. Czu\u0142am si\u0119 nieco usprawiedliwiona, bo lata te przypad\u0142y na jego czas nastoletni, a jak wiadomo, w tym czasie dzieciaki zmieniaj\u0105 si\u0119 najbardziej. Niemniej jednak po chwili ju\u017c rozmawiali\u015bmy swobodnie, jakby wcale nie min\u0119\u0142o tyle czasu od naszego ostatniego spotkania.<\/p>\n\n\n\n Po d\u0142u\u017cszej pogaw\u0119dce \u017cyczyli\u015bmy sobie weso\u0142ych \u015bwi\u0105t i ruszyli\u015bmy ka\u017cde w swoj\u0105 stron\u0119. Pokona\u0142am tory na Mireckiego i skierowa\u0142am si\u0119 ko\u0142o placu zabaw w stron\u0119 przedszkola. Prze\u017cy\u0142am tu pot\u0119\u017cne rozczarowanie. Z placu znikn\u0119\u0142a hu\u015btawka, na kt\u00f3rej buja\u0142am si\u0119 tyle lat, najpierw w czasach przedszkolnych, a p\u00f3\u017aniej jako uczennica szko\u0142y podstawowej i nawet jeszcze b\u0119d\u0105c w gimnazjum. Podw\u00f3rko przedszkolne te\u017c wygl\u0105da\u0142o nieco inaczej i stare miesza\u0142o si\u0119 z nowym. Po\u015br\u00f3d wiekowych ju\u017c drabinek i zje\u017cd\u017calni znajdowa\u0142y si\u0119 nowoczesne pojazdy przypominaj\u0105ce wojskowe czy stra\u017cackie. Nie wchodzi\u0142am na teren przedszkola, uzna\u0142am bowiem, \u017ce nawet w Wielki Czwartek mog\u0105 by\u0107 tam dzieci, skoro wielu rodzic\u00f3w zapewne pracuje.<\/p>\n\n\n\n Gdy chwil\u0119 p\u00f3\u017aniej wychodzi\u0142am ku Czo\u0142gist\u00f3w,\nzagada\u0142a mnie z balkonu jaka\u015b kobiecina, kt\u00f3ra chwil\u0119 wcze\u015bniej \u0142apa\u0142a swojego\nkota, kt\u00f3ry wbrew jej woli pr\u00f3bowa\u0142 si\u0119 wymkn\u0105\u0107 na podw\u00f3rze. Na szcz\u0119\u015bcie nie\ntrwa\u0142o to d\u0142ugo, bo nie okaza\u0142a si\u0119 fascynuj\u0105cym rozm\u00f3wc\u0105.<\/p>\n\n\n\n Na Czo\u0142gist\u00f3w odbi\u0142am lekko w lewo, by odnotowa\u0107\nsklepy biegn\u0105ce w kierunku tor\u00f3w. Znalaz\u0142am tam \u017babk\u0119 i inne spo\u017cywcze oraz\nfryzjera, salon kosmetyczny, kwiaciarni\u0119 i sklep ogrodniczy. Kiedy\u015b by\u0142 tu\nbardzo fajny sklep papierniczy, w kt\u00f3rym mo\u017cna by\u0142o te\u017c dosta\u0107 urocze figurki,\nozdoby czy zabawki. Prowadzi\u0142a go sympatyczna pani w d\u0142ugich, czarnych w\u0142osach.\nNa swoje dzieci\u0119ce realia powiedzia\u0142abym, \u017ce mia\u0142a oko\u0142o czterdziestu lat.\nZawsze potrafi\u0142a dobrze doradzi\u0107 i mia\u0142a spory asortyment. Niejednokrotnie\nnadk\u0142ada\u0142am drogi, \u017ceby tu wst\u0105pi\u0107.<\/p>\n\n\n\n Tymczasem jednak postanowi\u0142am przej\u015b\u0107 si\u0119 pomi\u0119dzy\nblokami na Czo\u0142gist\u00f3w. Pono\u0107 osiedle Sikorskiego, bo takiego nadano mu patrona,\npowsta\u0142o na terenach podmok\u0142ych, wi\u0119c musiano tu po\u0142o\u017cy\u0107 dodatkowe fundamenty.\nJeszcze kilka lat temu sta\u0142o tu kilka kiosk\u00f3w, ale upad\u0142y. Wysz\u0142am wi\u0119c bez\n\u017cadnych przyg\u00f3d nieopodal Biedronki na Armii Krajowej. Rozejrza\u0142am si\u0119 nieco,\nznajduj\u0105c krawca, optyka, przychodni\u0119, aptek\u0119 i us\u0142ugi geodezyjne. Zajrza\u0142am\nte\u017c na podw\u00f3rze bloku, gdzie dawniej mieszka\u0142a moja siostra.<\/p>\n\n\n\n Nast\u0119pnie przesz\u0142am na drug\u0105 stron\u0119 (zdecydowanie na tym odcinku panuje niedob\u00f3r przej\u015b\u0107 dla pieszych [Aktualizacja 2020: powsta\u0142o nowe!]) i ruszy\u0142am ku ulicy Bieszki. Patron ulicy doczeka\u0142 si\u0119 tu nawet swojego pomnika. Zawdzi\u0119czamy mu bowiem \u201ewychowanie\u201d pokole\u0144 pediatr\u00f3w. Sam zajmowa\u0142 stanowisko ordynatora pediatrii, za\u0142o\u017cy\u0142 pierwszy o\u015brodek zdrowia, a nawet proponowa\u0142 za\u0142o\u017cenie przychodni przeciwalkoholowej.<\/p>\n\n\n\n W licznych odnogach ulicy Bieszki zlokalizowa\u0142am jedynie gabinet stomatologiczny i salon kosmetyczny. Nast\u0119pnie wysz\u0142am na Armii Krajowej ko\u0142o przychodni. Lekko cofn\u0119\u0142am si\u0119 w stron\u0119 warsztatu samochodowego, po czym zawr\u00f3ci\u0142am do skrzy\u017cowania Armii Krajowej i Alei Wolno\u015bci. W jego obr\u0119bie opr\u00f3cz wspomnianej przychodni znajdowa\u0142o si\u0119 jeszcze kilka gabinet\u00f3w lekarskich, w tym stomatologiczne, apteka, punkt ksero, warzywniak i salon fryzjersko – kosmetyczny. W\u0119druj\u0105c dalej Alej\u0105 Wolno\u015bci znalaz\u0142am jeszcze sklepy z antykami i elektryczny.<\/p>\n\n\n\n Wreszcie postanowi\u0142am skr\u0119ci\u0107 \u201enad rzek\u0105\u201d w ulic\u0119 G\u0142owackiego. Bardzo lubi\u0119 t\u0119dy spacerowa\u0107 i mam nawet swoje ulubione drzewo, kt\u00f3rego kszta\u0142t zawsze mnie fascynowa\u0142, cho\u0107 pewnie wi\u0119kszo\u015bci ludzi wyda\u0142oby si\u0119 zwyczajne. Nim jednak do niego dotar\u0142am, min\u0119\u0142am jeszcze bardziej intryguj\u0105ce ruiny starej rze\u017ani. Budynki obecnie niszczej\u0105 i podejrzewam, \u017ce gdyby nie tabliczka informuj\u0105ca o zagro\u017ceniu zawaleniem, wesz\u0142abym do \u015brodka, bo mam s\u0142abo\u015b\u0107 do takich miejsc. Podesz\u0142am jednak bli\u017cej, by zajrze\u0107 przez ramy drzwi i okien do \u015brodka, ale poza le\u017c\u0105cymi deskami i gruzem niewiele uda\u0142o si\u0119 dostrzec. Co ciekawe, na budynku zobaczy\u0142am jeszcze jedn\u0105 tabliczk\u0119 z szyldem firmy zajmuj\u0105cej si\u0119 skupem surowc\u00f3w, kt\u00f3ra jako adres swojej siedziby poda\u0142a w\u0142a\u015bnie ulic\u0119 G\u0142owackiego.<\/p>\n\n\n\n Wreszcie dotar\u0142am do mostu prowadz\u0105cego na Nowy\n\u015awiat. Zrobi\u0142am z niego zdj\u0119cia na wszystkie strony, tak\u017ce w kierunku ulicy\nKazimierza Wielkiego, w obr\u0119bie kt\u00f3rej znajdowa\u0142a si\u0119 piekarnia. Wiele lat temu\nm\u00f3j tata codziennie przyje\u017cd\u017ca\u0142 tu rowerem po chrupi\u0105ce, jeszcze gor\u0105ce\nbochenki chleba. Zawr\u00f3ci\u0142am i ju\u017c mia\u0142am pow\u0119drowa\u0107 w kierunku swojego\nblokowiska, gdy odezwa\u0142 si\u0119 do mnie pan, nasadzaj\u0105cy w\u0142a\u015bnie wraz z pani\u0105 drzewka.<\/p>\n\n\n\n \u2013\nCo to b\u0119dzie? \u2013 zapyta\u0142.<\/p>\n\n\n\n W L\u0119borku jako\u015b odpowied\u017a wydawa\u0142a mi si\u0119 znacznie\nprostsza i mniej podejrzana dla potencjalnego pytaj\u0105cego ni\u017c gdziekolwiek w\nTr\u00f3jmie\u015bcie:<\/p>\n\n\n\n \u2013\nNa razie podr\u00f3\u017c sentymentalna, a potem zobaczymy.<\/p>\n\n\n\n Pan nawi\u0105za\u0142 do widzianego dzie\u0144 wcze\u015bniej filmu, w kt\u00f3rym ch\u0142opiec dosta\u0142 zadania od ojca, w zwi\u0105zku z kt\u00f3rymi w\u0119drowa\u0142 przez miasto punkt po punkcie. Po stracie ojca my\u015bla\u0142, \u017ce to koniec, ale misj\u0105 dalej kierowa\u0142a matka ch\u0142opca. Wreszcie historia zatoczy\u0142a ko\u0142o i ch\u0142opiec sko\u0144czy\u0142 w tym miejscu, z kt\u00f3rego rozpocz\u0105\u0142 swoj\u0105 w\u0119dr\u00f3wk\u0119. Przyznaj\u0119, zauwa\u017cy\u0142am pewne podobie\u0144stwa, w zwi\u0105zku z czym pr\u00f3bowa\u0142am \u00f3w film odszuka\u0107 („Strasznie g\u0142o\u015bno, niesamowicie blisko”).<\/p>\n\n\n\n Rozmawiali\u015bmy z panem jeszcze chwil\u0119, a \u017ce by\u0142 ciekawym rozm\u00f3wc\u0105, przyzna\u0142am si\u0119 do plan\u00f3w ksi\u0105\u017ckowych i do pokonania w ten spos\u00f3b ca\u0142ego Tr\u00f3jmiasta, w zwi\u0105zku z czym uzna\u0142am, \u017ce najwy\u017cszy czas na moje rodzinne miasto. Zauwa\u017cy\u0142am, jak bardzo przestrze\u0144 si\u0119 zmieni\u0142a, a on uzmys\u0142owi\u0142 mi, jak L\u0119bork si\u0119 rozrasta. Sam nie by\u0142 urodzony w L\u0119borku, lecz gdzie\u015b w \u201ezielonog\u00f3rskim\u201d, ale mieszka\u0142 tu od wielu lat. Zgodnie uznali\u015bmy, \u017ce jako dzieci zapami\u0119tujemy miejsca w zupe\u0142nie inny spos\u00f3b i nawet wtedy, gdy nie byli\u015bmy gdzie\u015b szczeg\u00f3lnie d\u0142ugo. Na koniec u\u015bcisn\u0119li\u015bmy sobie d\u0142onie i przedstawili\u015bmy si\u0119 sobie z imienia. <\/a>Ostatecznie ruszy\u0142am przed siebie spokojnym krokiem i znikn\u0119\u0142am pomi\u0119dzy blokami, by w domowych pieleszach nabra\u0107 si\u0142 na kolejny dzie\u0144.<\/p>\n\n\n\n Zainteresowa\u0142 Ci\u0119 ten wpis? Sentymentaln\u0105 podr\u00f3\u017c po L\u0119borku wzbogacon\u0105 akcentami z historii miasta znajdziesz <tutaj><\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-12.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-39.jpg?resize=600%2C800\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-41.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-42.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-58.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-62.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-83.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-92.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-124.jpg?resize=600%2C800\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-141.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-150.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-174.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-226.jpg?resize=600%2C800\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-232.jpg?resize=600%2C800\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-255.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-266.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-275.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-280.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-284.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-291.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-302.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-304.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-317.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-322.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-332.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-337.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-350.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-360.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-371.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-388.jpg?resize=600%2C800\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-401.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-410.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-421.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n
A teraz jest dzie\u0144.
Bije z twarzy \u0142una jasna
Chod\u017a do zabawy, hej!<\/p>\n\n\n\n
Maj\u0105 takie czyste \u0142apki \u2013
– wo\u0142a Krzy\u015b,
Szczeka Bry\u015b.<\/p>\n\n\n\n
Tu jest stawek,
A tam dalej
Rynek zabawek.<\/p>\n\n\n\n
Na baszty szczycie! \u2013
– wo\u0142a Asia,
Kasia, Basia.<\/p>\n\n\n\n
A teraz jest noc.
Bije z twarzy \u0142una jasna,
Chod\u017a do spania, chod\u017a\u2026<\/p>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-429.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-431.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-438.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-479.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-505.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-533.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-556.jpg?resize=600%2C800\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-573.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-601.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-603.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-612.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-643.jpg?resize=600%2C800\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-678.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-692.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-682.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/palcempomapie-stopapoziemi.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/L%C4%99bork-01-695.jpg?resize=800%2C600\")
<\/figure><\/div>\n\n\n\n